النّاس بكلّ ما سمعت به فكفى بذلك كذبا ) بيشتر آنچه مىبينى ، غير سودمند است و بيشتر آنچه مىشنوى ، دروغ است . پس اگر همه ديدنىهايت را بازگو كنى ، به بيهودهگويى كشيده مىشوى و اگر همه شنيدههايت را بر زبان آورى ، به دروغگويى گرفتار مىشوى . ( و لا تردّ على النّاس كلّ ما حدّثوك به . . . ) از سخنان پسنديده و ناپسنديده مردم دلگير نشو و راه صبر و بردبارى پيشه كن . اگر از شنيدن سخنانى آزرده شدى ، خود را از واكنش ناشايست بازدار و حتى حركات چهرهات را نيز كنترل كن . ( و تجاوز عند المقدرة . . . ) كسانى را كه به تو بدى كردهاند ، ببخشاى كه گذشت و عفو زكات پيروزى است و به پرهيزكارى نزديكتر و عامل راحتى و آرامش خاطر است . ( و استصلح كلّ نعمة أنعمها اللّه عليك . . . ) از نعمتهاى خداوند با سپاسگذارى و فروتنى و بخشش و اخلاص قدردانى كن . خداوند دوست دارد كه انسانها شكر نعمتهايش را به جا آورند : « سپس در همان روز است كه از نعمت [ روى زمين ] پرسيده خواهيد شد . » « 1 »
دوست نيك ( 3 - 4 )
« و اعلم أنّ أفضل المؤمنين أفضلهم تقدمة من نفسه و أهله و ماله فإنّك ما تقدّم من خير يبق لك ذخره و ما تؤخّره يكن لغيرك خيره و احذر صحابة من يفيل رأيه و ينكر عمله فإنّ الصّاحب معتبر بصاحبه و اسكن الأمصار العظام فإنّها جماع المسلمين و احذر منازل الغفلة و
هامش
( 1 ) .ثُمَّ لَتُسْئَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِتكاثر / 102 : 8 .