برخى از علماى اهل سنت مانند رملى « 1 » گفتهاند : تبعيدى به هرجا تبعيد شود بايد در همانجا بماند ، تا تبعيدگاه براى او مانند زندان باشد .
برخى ديگر از آنها مانند شربينى گفتهاند : « 2 » تبعيدى مىتواند بهجاى ديگرى منتقل شود ، زيرا دليلى بر منع آن نداريم .
تبعيدى از چه شهرى تبعيدى شود ؟
تبعيدى از شهرى كه در آن جرم كرده - مثلا زنا كرده - يا از شهرى كه تازيانه خورده ، يا از شهرى كه وطن او است ، تبعيد مىگردد ؟
روايات در اين زمينه مختلف است . قول اول را فاضل هندى ، طباطبايى ، خمينى و طبسى « 3 » ( والد مؤلف ) و قول دوم را شيخ طوسى ، ابن برّاج [ از خاصه ] و ابن ابى ليلى « 4 » [ از عامه ] و قول سوم را ابن حمزه و علامه حلى « 5 » اختيار كردهاند .
بعضى مىگويند : همهء اينها بايد رعايت شود ؛ از محلى كه تازيانه خورده و از محلى كه زنا كرده و از وطن خودش ، بايد به محل چهارمى تبعيد شود . اين ، رأى يكى از بزرگان عصر ماست . « 6 »
هامش
( 1 ) - نهاية المحتاج ، ج 7 ، ص 427 .
( 2 ) - مغنى المحتاج ، ج 4 ، ص 148 .
( 3 ) - كشف اللثام ، ج 2 ، ص 219 ؛ رياض المسائل ، ج 15 ، ص 484 ؛ تحرير الوسيلة ، ج 2 ، ص 218 ؛ ذخيرة الصالحين ، ج 8 ، ص 41 .
( 4 ) - المبسوط للطوسى ، ج 8 ، ص 3 ؛ المهذب ، ج 2 ، ص 528 ؛ المبسوط للسرخسى ، ج 9 ، ص 45 .
( 5 ) - الوسيلة ، ج 411 ؛ تحرير الاحكام ، ج 2 ، ص 223 .
( 6 ) - الدرّ المنضود ، ج 1 ، ص 317 .