ابراهيم بن جعفر ، از قول پدرش برايم نقل كردند كه ايشان همگى بر همين عقيده بودند . برخى هم مىگفتند كه كتيبه خمس رسول خدا بود از مجموع غنايم شقّ و نطاة .
قدامة بن موسى ، از ابى بكر بن محمد بن عمرو بن حزام برايم نقل كرد كه گفته است :
عمر بن عبد العزيز در هنگام خلافتش به من نوشت كه دربارهء كتيبه براى من تحقيق كن . گويد :
من از عمره دختر عبد الرحمن پرسيدم ، او گفت : هنگامى كه رسول خدا ( ص ) با فرزندان ابى - الحقيق يهودى صلح كرد ، نطاة و شقّ و كتيبه را به پنج بخش تقسيم فرمود ، و كتيبه هم جزئى از آن بود . آنگاه پيامبر ( ص ) پنج مهره انتخاب كرد و يكى از آنها را نشانه گذاشت و فرمود : هر قرعهاى كه به اين مهره باشد از آن خداست . و سپس عرضه داشت : پروردگارا ، سهم خودت را در كتيبه قرار بده . و اولين قرعهاى كه كشيدند به نام كتيبه در آمد . بنابر اين كتيبه در واقع خمس و از آن رسول خدا ( ص ) بود ، و حال آنكه سهمهاى ديگر بى نام و نامشخص و به صورت مشاع بود و شامل هيجده سهم بود . ابو بكر مىگويد : من ، پاسخ عمر بن عبد العزيز را همين طور نوشتم .
ابو بكر بن ابى سبره ، از قول ابو مالك ، از قول حزام بن سعد بن محيّصه برايم نقل كرد كه گفت : چون سهم رسول خدا ( ص ) از غنايم مشخص شد ، بقيهء سهام كه چهار پنجم بود از منطقهء شقّ و نطاة و به صورت مشاع بود .
عبد الله بن عون ، از ابو مالك حميرى ، از سعيد بن مسيّب ، و همچنين محمد بن عبد الله از زهرى برايم روايت كردند : كتيبه خمس رسول خدا ( ص ) بود ، و آن حضرت به هر كس خوراكى لطف مىكردند و خرجى مىپرداختند از در آمد آن بود . واقدى مىگويد : در نظر من هم اين مسأله ثابت است كه كتيبه خمس رسول خدا ( ص ) بوده ، و آن حضرت شقّ و نطاة را در سهام مسلمانان قرار داده بود ، و هرگز از محصول و درآمد آنها چيزى به كسى نبخشيدهاند ، حال آنكه همواره از درآمد و محصول كتيبه انفاق مىفرمود .
محصول خرماى كتيبه هشت هزار بار خرما بود كه چهارهزار بار آن به يهوديان تعلق مىگرفت ، و در زمينهاى آن جو نيز كاشته مىشد كه ميزان آن به سه هزار كيلو مىرسيد كه نيمى از آن متعلق به يهود بود و يك هزار و پانصد كيلوى ديگر سهم رسول خدا ( ص ) . هستههاى خرما هم در كتيبه گاه هزار كيلو بود كه نيمى از آن به رسول خدا ( ص ) تعلق داشت [ 1 ] . پيامبر ( ص ) از
هامش
[ 1 ] دانهء خرما به مصرف خوراك دامها مىرسيده و گاهى هم پس از دستاس و خمير كردن ، با مقدارى آرد به مصرف خوراك انسان مىرسيد . - م .