به هر يك از ما يك قطيفه ، يك برد يمانى ، و دو دينار هم دادند و به هر يك از بانوان هم همين قدر رسيد . گفتم : سهم مردان از غنايم چه مقدار شد ، گفت : همسرم غزيّة بن عمرو كالاهايى را خريد كه معادل يازده دينار و نيم بود و از او پولى نگرفتند ، ولى گمان مىكنيم اين سهم سواران بوده است . ضمنا سه سهم در شقّ در زمان خلافت عثمان به سى دينار فروخته شد .
پيامبر ( ص ) سه اسب با خود به خيبر بردند كه نامهاى آنها لزاز ، ظرب و سكب بود . زبير بن عوام هم يك اسب همراه داشت ، خراش بن صمّه دو اسب با خود برده بود ، براء بن اوس بن خالد بن جعد بن عوف هم كه چون همسرش ابراهيم پسر رسول خدا را شير داده بود و به ابو ابراهيم معروف بود ، دو اسب همراه داشت ، ابو عمرو انصارى هم دو اسب با خود آورده بود .
گويند ، پيامبر ( ص ) براى هر كسى كه دو اسب همراه داشت پنج سهم دادند . يك سهم براى خودش و دو سهم براى هر اسب ، و اگر كسى بيش از دو اسب داشت سهم بيشترى برايش قايل نبودند . و هم گفتهاند كه فقط براى يك اسب سهم مىدادند ، و صحيحتر همين است .
و گفتهاند كه رسول خدا ( ص ) در جنگ خيبر مردم را به دو گروه تقسيم كردند ، به آنها كه عرب خالص بودند سهم دادند و به كسانى كه نژاد اصيل عربى نداشتند سهمى نپرداختند . و حال آنكه گروهى ديگر اين مطلب را رد كرده و مىگويند در زمان رسول خدا ( ص ) اين گونه افراد وجود نداشتند و همهء عرب يك پارچه بودند و در روزگار عمر بن خطاب كه عراق و شام فتح شد ، چنين مطلبى پيش امد . شنيده نشده است كه پيامبر ( ص ) براى اسبهاى متعدد خود سهام بيشتر از يك اسب منظور فرموده باشد ، چنان كه رسول خدا در فتح نطاة فقط سه سهم براى خود منظور فرمود ، يك سهم خودشان ، و دو سهم هم براى يكى از اسبها .
ابن ابى سبره ، از اسحاق بن عبد الله بن ابى فروه ، از حزام بن سعد بن محيّصه برايم نقل كرد كه گفت ، سويد بن نعمان سوار بر اسب خود بيرون آمد ، و شبانگاه نزديك خانههاى خيبر اسبش رم كرد و سكندرى خورد و دست سويد شكست . به همين جهت نتوانست از منزل خارج شود و در جنگ شركت نكرد . چون پيامبر ( ص ) خيبر را گشودند ، براى او سهم يك سوار تعيين فرمودند .
گويند : جمعا دويست اسب در خيبر بود . و هم گفتهاند : سيصد اسب ، ولى دويست اسب در نظر ما صحيح تر است .
كسى كه عهدهدار سرشمارى مسلمانان شد زيد بن ثابت بود ، و پيامبر ( ص ) بهاى كالاهاى فروخته شده را ميان آنها تقسيم فرمود . شمار مسلمانان هزار و چهارصد نفر بود و تعداد اسبها دويست رأس بود كه چون براى هر اسبى دو سهم منظور داشتند ، مجموع سهام
المغازي ( تاريخ جنگهاى پيامبر ص ) ( فارسى ) — صفحة 525
مساهمون: محمود مهدوى دامغانى
ص٥٢٥