( 1 )
برترى امام على بن ابى طالب عليه السلام پس از خاتم پيامبران از لحاظ علمى بر همگان و برترى او از همهء جهات بر همهء جهانيان و نمونههايى از علوم او و خطبههاى آن حضرت كه از جمله خطبهاى كه موسوم به زهراء است
اينك پس از مطالب گذشته ، ما دربارهء تقدم على ( ع ) در دانش و برترى در آن پس از پيامبران بر همگان گفتگو مىداريم . مىدانيم كه دانش را ريشه و شاخهايى است كه گاه بىنياز از شرح و گاه نيازمند شرح است . پارهاى از آن واجب و برخى ديگر مستحب است و بر انواع و اقسام بسيارى است . به هر حال ريشه و اساس دانش ، علم به خداوند است كه اساس دين و اسلام هموست . داناترين مردم به خدا ، دفاعكنندهترين مردم از توحيد است و نكوترين بيانكننده و بهترين توصيف كنندهء حدود و احكام پروردگار است و استوارترين كسى است كه مىتواند با كسى كه منكر خداوند است گفتگو كند و پرسش و پاسخ بسنده انجام دهد . اين موضوع را در خطبههاى او جستجو كنيد تا بدانيد كه در آن باره بىهمتا و يگانهء روزگار است و هموست كه در يكى از خطبههاى خود كه به خطبهء زهرا و به درخشندگى معروف است چنين مىگويد :
( 2 ) ستايش خدا راست . او را مىستايم و به او ايمان دارم و از او يارى مىجويم و بر او توكل مىكنم . نخستينى كه هيچ چيز پيش از او نبوده است و آخرينى كه او را پايانى نيست ، برتر و نزديك و نزديك و برتر است . گمانها را بر چگونگى او راه نيست و دلها بر كيفيت او آگاه نيست . ذات را بر او احاطه نيست و تجزيه و تبعيض را بر او دست نيست . آن كه از چيزى به وجود نيامده است و آنچه را كه آفريده است از چيزى نيافريده است . او را قدرتى است كه از همه چيز فراتر است و همه چيز از او جداست . او را صفتى كه بتوان به آن دست يافت ، نيست ؛ و او را حدى نيست كه بتوان دربارهاش مثل آورد . واژهها در بيان صفاتش نارسا و چگونگى صفات در آن راه سرگشته است . ژرفاى راههاى انديشه در ملكوت او سرگردان است و هيچ شرح و تفسيرى نمىتواند در علم او رسوخ پيدا كند . پردههاى پوشيده مانع از وصول به غيب اوست و در رسيدن به نزديكترين صفات نزديك او فراترين انديشهها سرگشته است .