در مواردى كه ما دليل قابل قبولى بر جواز تداخل مسببات نداشته باشيم براساس اصول عمليه ( اصل احتياط ) ، اصل عدم تداخل مسببات است زيرا يقينا هر شرط و سبب ، موجب واجب شدن يك جزاء و مسبب جداگانه هست . و وقتى كه ما يقين به وجوب واجبات متعدد داريم بايد در مقام امتثال به صورتى عمل نماييم كه نسبت به برىء الذمه شدن خود يقين نماييم . و به عبارت ديگر اشتغال يقينى برائت يقينى را طلب مىكند كه آنهم تنها در صورت تعدد امتثال و انجام دادن جزاء به صورت متعدد محقق مىشود . پس اصل اين است كه واجبات متعدد به واسطه يك فعل واحد از گردن مكلف ساقط نشوند .
مثلا خواندن آياتى كه سجده واجب دارند ( در سورههاى عزائم ) موجب واجب شدن سجده مىگردند و هركس آنها را خواند بايد فورا سجده كند . همچنين گوش دادن به اين آيات نيز موجب واجب شدن سجده هستند و هركس به قرائت ديگرى هم گوش بدهد بايد سجده كند . حال اگر كسى آيهء سجده را بخواند و از ديگرى هم بشنود بايد دو بار سجده نمايد يا اگر كسى چند بار آن آيات را بخواند بايد به تعداد دفعاتى كه خوانده است سجده نمايد چرا كه اصل عدم تداخل مسببات مىباشد مگر آنكه دليل خاصى بر جواز تداخل وجود داشته باشد . و ظاهرا تداخل مسببات تنها در باب وضو و غسل جايز مىباشد و در موارد ديگر دليلى برآن وجود ندارد .
الموجز في أصول الفقه ( فارسى ) — صفحة 379
مساهمون: الشيخ جعفر السبحاني
ص٣٧٩