( 1 ) گويند ، رسول خدا ( ص ) دستور فرمود اين نامه نوشته شود :
به نام خداوند بخشايندهء مهربان ، اين نامهيى از محمد رسول خدا ( ص ) براى بنى غادياست [ 1 ] ، كه آنها در ذمه خواهند بود و بايد جزيه بپردازند و هيچ گونه ستمى بر ايشان نخواهد بود و آنها را تبعيد هم نخواهند كرد - مجبور به كوچيدن به منطقهء ديگر نمىكنند .
اين نامه را خالد بن سعيد نوشت و مىگويند ايشان يهودى بودند .
گويند ، پيامبر ( ص ) اين نامه را نوشت :
به نام خداوند بخشندهء مهربان اين نامهيى از محمد ( ص ) رسول خداست براى بنى عريض و خواربارى كه رسول خدا براى ايشان تعيين كرده است ده خروار گندم [ 2 ] ده خروار جو و پنجاه خروار خرما كه همه ساله به هنگام برداشت محصول بدون تأخير بايد به آنها پرداخت شود و نبايد به ايشان ستم شود . اين نامه را خالد بن سعيد نوشت . بنى عريض گروهى از يهودند .
اسماعيل بن ابراهيم اسدى بن عليّة از جريرى ، از ابو العلاء نقل مىكند كه مىگفته است * همراه مطرّف در بازار شتر فروشان بودم مرد عربى آمد كه همراه خود قطعه چرمى داشت و گفت : چه كسى از شما مىتواند بخواند ؟ گفتم : من . گفت : اين را بگير و بخوان كه رسول خدا براى من نوشته است و در آن چنين نوشته بود :
به نام خداوند بخشايندهء مهربان اين نامه از محمد نبى ( ص ) است براى زهير بن اقيس كه خاندانى از قبيلهء عكل هستند كه اگر ايشان شهادت به يگانگى خداوند و پيامبرى محمد ( ص ) بدهند و از مشركان كناره گيرند و در غنايم خود خمس و سهم پيامبر را منظور دارند در امان خدا و رسول خدايند .
كسى به او گفت : آيا از رسول خدا ( ص ) چيزى شنيدهاى كه براى ما حديث كنى ؟
گفت : آرى . گفتند : خدايت رحمت كناد براى ما بگو . گفت : از آن حضرت شنيدم كه مىفرمود هر كس مىخواهد بسيارى از كينهها و خشمها از سينهاش زدوده شود و اين كار او را خوشنود و شاد مىسازد ، ماه رمضان و سه روز از هر ماه را روزه بگيرد . كسى به او گفت :
آيا خودت اين را از پيامبر ( ص ) شنيدى ؟ گفت : چنين مىبينم كه مىترسيد من به رسول خدا دروغ ببندم به خدا سوگند كه ديگر حديثى براى شما نمىگويم .
هامش
[ 1 ] . بنى غاديا ، در برخى از منابع ديگر به صورت يتماء و عاديا آمده است ، رك : مكاتيب الرسول ، ج 1 ، ص 435 . - م .
[ 2 ] . وسق معادل شصت صاع است و در ترجمه به طور تقريب كلمهء خروار انتخاب شد . - م .