تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المعجزة الكبرى القرآن ( معجزه بزرگ پژوهشى در علوم قرآنى ) ( فارسى ) — صفحة 312

مساهمون:

ص٣١٢
آن بوزد ( و هيچ از آن نماند ) و از همه كوشش خود هيچ نتيجه‌اى نگيرند ، اين همان ضلالت و گمراهى دور از هدايت است » 194 . « رمّانى » گويد : « در اين آيه امر غير محسوس به امر مادّى و محسوس تنظير شده است و وجه شبه و امر مشترك بين آن دو عبارت است از : « هلاكت و عدم بهره‌بردارى و ناتوانى از جبران گذشته ، و آيه در بردارندهء حسرت بزرگ و موعظه و پند بليغ و آشكار است » . اين سخن درست است و لكن اضافه بر آن ، نكتهء ديگرى نيز به نظرم مىرسد و آن اين كه كافران مىپندارند كه اعمالشان در عالم وجود داراى اثر و حقيقت است امّا ناگهان باد شديدى در روز تندباد فرا مىرسد و انديشه و پندارشان را به باد فنا مىدهد آنان خيال مىكردند كه ثروت دنيا برايشان سود دارد امّا وقتى قيامت فرا رسد آن را نقش بر آب مىبينند و با پرونده خالى از اعمال نيكو روبرو مى شوند و اين گمراهى شديد است ، زيرا پس از گمان باطل ، حقيقت را با چشمان خود مىبينند و در ضمن گفتار ، خداوند متعال اعمال آنان را به « خاكستر » تعبير فرموده است به اين معنى كه : ارزش واقعى ندارد و پوچ است . « رمّانى » براى تشبيه امر غير عادى به عادى ، آيه زير را كه در مورد گرفتن پيمان از بنى اسرائيل است ، ذكر مىكند :
وَ إِذْ نَتَقْنَا الْجَبَلَ فَوْقَهُمْ كَأَنَّهُ ظُلَّةٌ وَ ظَنُّوا أَنَّهُ واقِعٌ بِهِمْ خُذُوا ما آتَيْناكُمْ بِقُوَّةٍ وَ اذْكُرُوا ما فِيهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
« ياد كن هنگامى را كه كوه طور را از جاى بر كنديم و مانند سايه بانى بر سر بنى اسرائيل قرار داديم و گمان كردند كه بر سرشان فرود خواهد آمد و امر كرديم كه دستورات تورات را كه بر شما نازل شد به قوّت فرا گيريد و آنچه در آن است ياد كنيد ، شايد پرهيزكار شويد » 195 . وى مىگويد : « اين آيه از نوع تشبيه امر غير عادى و غير مجرّب است به امر عادى و مجرّب ، و وجه شبه « بلندى و ارتفاع ظاهرى » مىباشد ، و در آن عظيم‌ترين آيات و نشانه‌هاى خدا براى كسى است كه به هنگام مشاهده يا شنيدن قدرت خدا در آن بينديشد تا آن كه خير و خوبى را از او بخواهد و در سايهء طاعت او به منفعتهاى زياد دست يابد » .
المعجزة الكبرى القرآن ( معجزه بزرگ پژوهشى در علوم قرآنى ) ( فارسى ) — صفحة 312 | محمد أبو زهرة / محمود ذبيحى