الخيل عزرة بن قيس الأحمسيّ ، وعلى الرّجّالة شبث بن ربعيّ الرّياحيّ ، وأعطى الراية ذو يد مولاه . ( 5 * ) « 1 »
الطّبري ، التّاريخ ، 5 / 422 2
وأصبح الحسين عليه السلام فعبّأ أصحابه بعد صلاة الغداة « 2 » ، وكان معه اثنان وثلاثون فارساً ، وأربعون راجلًا ، « 3 » فجعل زهير بن القين في ميمنة أصحابه ، وحبيب بن مظاهر في ميسرة أصحابه ، وأعطى رايته العبّاس أخاه ، وجعلوا البيوت في ظهورهم ، وأمر بحطب وقصب كان من وراء البيوت أن يترك في خندق « 4 » كان قد حفر هناك ، « 4 » وأن يحرق بالنّار مخافة أن يأتوهم من ورائهم . « 5 »
هامش
( 1 ) - گويد : حسين ياران خويش را بياراست وبا آنها نماز صبح بكرد ؛ سى ودو سوار با وى بودند وچهل پياده . زهيربن قين را به پهلوى راست ياران خود نهاد وحبيببن مظاهر را به پهلوى چپ ياران خود نهاد . پرچم خويش را به عباس بن علي ، برادرش داد . خيمهها را پشت سر نهاد وبگفت تا مقدارى هيزم ونى را كه پشت خيمه بود ، آتش زدند كه بيم داشت از پشت سر بيايند .
گويد : براي حسين عليه السلام مقدارى نى وهيزم به جاى فرو رفتهاى آورده بودند كه پشت سرشان بود وهمانند جويى بود وهنگام شب بيشتر حفر كرده بودند كه چون خندقى شده بود . نى وهيزم را در آن ريختند وگفتند : « وقتي صبحگاهان به ما حمله برند ، آتش در آن زنيم كه از پشت سر به ما حمله نيارند واز يكسو با ما بجنگند . »
چنين كردند وبرايشان سودمند بود .
عمرو بن حضرمي گويد : وقتي عمر بن سعد باكسان روان شد ، سر گروه شهريان كوفه عبداللَّه بن زهير اسدى بود ، سر مذحج وأسديان كوفه عبد الرحمان بن أبي سبره بود ، سر ربيعه وكنده قيس بن أشعث بن قيس بود ، سر مردم تميم وهمدان حر بن يزيد رياحى بود . اينان همه در كشته شدن حسين حضور داشتند ؛ البتة به جز حر بن يزيد كه به حسين پيوست وبا وى كشته شد .
گويد : عمر پهلوى راست سپاه خود را به عمرو بن الحجاج زبيدى داد . پهلوى راست را به شمر بن ذىالجوشن بن شرحبيل داد . سر سواران ، عزرة بن قيس احمسى بود . سر پيادگان شبث بن ربعي يربوعى بود . پرچم را به ذو يد ، غلام خويش داده بود .
پاينده ، ترجمهء تاريخ طبري ، 7 / 3020
( 2 - 2 ) [ لم يرد في الأسرار ] .
( 3 ) - [ زاد في البحار والعوالم : وقال محمّد بن أبي طالب : وفي رواية الطبري اثنان وثمانون راجلًا وقال السّيّد : روى عن الباقر عليه السلام أنّهم كانوا خمسة وأربعين فارساً ومائة راجل وكذا قال ابن نما ] .
( 4 - 4 ) [ لم يرد في روضة الواعظين ] .
( 5 ) - وچون صبح شد حسين عليه السلام پس از نماز بامداد ياران خويش را براي جنگ به صف كرد وايشان