( 3423 ) 423 - امام ( ع ) فرمود :
مَنْ كَرُمَتْ عَلَيْهِ نَفْسُهُ هَانَتْ عَلَيْهِ شَهَوَاتُهُ ( 86323 - 86317 )
[ ترجمه ]
« هر كه داراى نفس كريم وبزرگوار بود ، خواستههاى نفس در نزد أو بىارزش مىگردد » .
[ شرح ]
( 86323 - 86317 ) توضيح اين كه نفس وخواستههايش دو دشمن انسانند ، احترام يكى باعث خوار داشتن ديگرى است پس هر كس نفس خود را گرامى داشت ، آن را از عذاب خدا حفظ وحمايت مىكند ، واين خود باعث خوار ساختن شهوت وبىاعتنايى به آن است ، زيرا هواي نفس خلاف آن را خواستار است .
( 3424 ) 424 - امام ( ع ) فرمود :
مَا مَزَحَ امْرُؤٌ مَزْحَةً إِلَّا مَجَّ مِنْ عَقْلِهِ مَجَّةً ( 86335 - 86327 )
[ ترجمه ]
« كسى شوخى بسيار نكرد ، مگر اين كه بخشي از عقل خود را از دست داد » .
[ شرح ]
( 86335 - 86327 ) توضيح اين كه عقل باعث حفظ آبرو ، وماندن در حدّى است كه صاحبش محترم بماند وسبك شمرده نشود ، وشوخى بيجا خلاف آن را مىطلبد ، ومستلزم خلاف عقل واز دست دادن آن است .
كلمه : « مجّ » را براي آن مقدار ، از عقل كه انسان در اثر شوخى ويا شوخيها آن را از دست مىدهد استعاره آورده است ، به طورى كه گويى انسان ، آن را همچون آبى كه از دهان خود ، به دور مىاندازد ، به دور انداخته است .
( 3425 ) 425 - امام ( ع ) فرمود :
زُهْدُكَ فِي رَاغِبٍ فِيكَ نُقْصَانُ حَظٍّ - وَرَغْبَتُكَ فِي زَاهِدٍ فِيكَ ذُلُّ نَفْسٍ ( 86351 - 86339 )