تسليم شدن در برابر آن چيزى است كه به آن طمع بسته وفروتنى در برابر آن است ، مانند بردگى ، وهم به دليل دوام تسليم شدن به سبب طمع است ، زيرا شخص طمعكار تا وقتي كه از كسى چشم طمع دارد ، همواره تسليم اوست ، ودر اين جهت مثل كسى است كه هميشه بردهء ديگرى است .
( 3167 ) 167 - امام ( ع ) فرمود :
ثَمَرَةُ الْحَزْمِ السَّلَامَةُ وَثَمَرَةُ التَّفْرِيطِ النَّدَامَةُ ( 78398 - 78392 )
[ ترجمه ]
« ثمرهء دورانديشى درستى وسلامت ونتيجهء كوتاهى در كار ، پشيمانى است » .
[ شرح ]
( 78398 - 78392 ) تفريط ، عبارت از دورانديش نبودن در كارهاست .
چون قبلا معلوم شده است كه دورانديشى عبارت از پيشبينى نسبت به رويدادهايى است كه ممكن است در آينده انجام گيرد ، واين كار به درستى وسلامتى نزديكتر واز فريب خوردن دورتر خواهد بود ، بنا بر اين پيشبينى حوادث باعث مىشود كه انسان از خطر آنها مصون بماند ، امّا پيشبينى نكردن وكوتاهى در عمل نسبت به پيشآمدهاى آينده موجب مىشود كه انسان به دام آنها افتاده واز خطر آنها در أمان نماند . ودر نتيجة باعث پشيمانى پس از عمل مىگردد . پس پشيمانى از جمله نتايج تقصير وكوتاهى در عمل است .
( 3168 ) 168 - امام ( ع ) فرمود :
لَا خَيْرَ فِي الصَّمْتِ عَنِ الْحُكْمِ - كَمَا أَنَّهُ لَا خَيْرَ فِي الْقَوْلِ بِالْجَهْلِ ( 78414 - 78402 )
[ ترجمه ]
« در دم فروبستن از سخن حكيمانه ، خيرى نيست ، چنان كه در سخن گفتن از روى ناداني خيرى وجود ندارد . »