( 27730 - 27720 )
وإنّها للفئة الباغية فيها الحما والحمة ،
برخى از شارحان در باره فئة كه با الف ولام تعريف آمده گفتهاند كه اين اشاره است به آنچه پيامبر گرامى ( ص ) به أو خبر داده بود كه گروهى در آينده بر أو ستم وسركشى خواهند كرد ، بىآن كه نام آن گروه را بيان فرموده باشد ، وهنگامى كه اينها بر ضدّ أو خروج كردند با نشانههايى كه در آنها بود ، دانست كه اين همان فئه باغيه يا گروه ستمگرى است كه پيامبر ( ص ) پيش از اين به أو خبر داده است ، ونيز در باره حمأ وحمة طبق برخى روايات وأقوال ، پيش از اين سخن گفتهايم ، امّا در اين جا براي كينهها وتيرگيهاى درونى اين گروه استعاره شده است ، زيرا همان گونه كه گل ولاي ، آب را تيره وگنديده مىكند ، فتنهاى كه اين گروه پا كرده است نيز موجب پيدايش تيرگى در أوضاع جهان اسلام ، وپديد آمدن بىنظمى وآشوب در ميان مسلمانان ، ومانند زهر كژدم سبب آزار وكشتار است ، ذكر شبهه مغدفه اشاره است به اين كه اينها دست به شبههكارى زده وبراي عثمان به خونخواهى برخاسته ، وامر را بر مردم مشتبه ساختهاند ، براي اين اقدام آنها صفت مغدفه را كه به معناى تاريكى است استعاره آورده است ، براي اين كه مانند شب تاريك كه انسان در آن راه به جايى نمىبرد ، أكثر مردم در اين فتنه دچار شبهه وفريب گرديده تا حدّى كه در اين راه كشته شده وجان خود را از دست دادهاند .
( 27745 - 27731 )
فرموده است : وإنّ الأمر لواضح . . . تا شغبه .
امام ( ع ) آنچه در خلال جملات مذكور بيان كرده براي ردّ افترا از شخص خود ، ورفع هر گونه شبهه در باره حقّانيّت حكومتش مىباشد ، زيرا در اين مورد حقّ روشن است وباطل را بدان راه ، وزبان را ياراى ياوه گويى وفتنهانگيزى نيست ، واژه زبان به گونه استعاره ذكر شده وشغب ترشيحى براي آن است ، بقيّه اين خطبه نيز در ذيل فصولى كه ذكر شد ، پيش از اين شرح داده شده است .