[ لغت ]
( قفّى به ) : أو را به دنبال پيشينيان فرستاد .
[ ترجمه ]
« أو ( پيامبر ( ص ) را هنگامى فرستاد كه مدّتى از بعثت پيامبران گذشته ، ونزاع ومجادله بر زبانها جريان داشت أو را در پس همه پيامبران فرستاد ، ونزول وحى را بدو پايان داد ، أو با آنانى كه به خداوند پشت كرده ، وبراي أو شريك ومانند قرار داده بودند ، به جهاد پرداخت . »
[ شرح ]
مقصود از اين خطبه ستايش پيامبر گرامى است ( ص ) .
( 27263 - 27254 )
فرموده است : أرسله . . . تا الألسن .
اين عبارات در باره نشانهها وانگيزههاى نبوّت پيامبر ( ص ) است ، از جمله اينها گذشتن زماني دراز از شريعت پيشين است ، زيرا قواعد واحكام آن كه مايه نظام جهان وانتظام خلق بوده به مرور زمان كهنه ومندرس شده بود ، ومردم به قانونهاى تازه ونظام نوى كه أمور آنها را حيات تازه بخشد ، نياز داشتند ، وبه اين سبب بعثت پيامبر ( ص ) واجب وضروري بود ، وبايد دانست كه فاصله ميان عيسى ( ع ) وپيامبر ما ( ص ) ششصد وبيست سال بوده است ، ديگر جدال ومنازعهاى بود كه بر زبانها جريان داشت ، واختلاف مردم در آراء ومذاهب وناهماهنگى آنها بر شرع وقانون واحدى بود كه بتواند آنها را مجتمع ومتفّق سازد .
( 27266 - 27264 )
فرموده است : فقفّى به الرّسل
نظير گفتار خداوند متعال است كه فرموده است :
« وَقَفَّيْنا مِنْ بَعْدِهِ بِالرُّسُلِ
« 4 » » ( 27278 - 27267 ) فرموده است : وختم به الوحي مانند قول خداوند تعالى است كه
« وَخاتَمَ النَّبِيِّينَ »
فرموده ، ودلايل ختم نبوّت به پيامبر أكرم ( ص ) مستفاد از شرع است ، وعقل را در باره ختم پيامبران پس از پيامبر أكرم ( ص ) مجالي براي حكم نيست
هامش
( 4 ) سوره بقرة ( 2 ) آية ( 87 ) يعنى : واز پى أو پيامبران ديگر فرستاديم .