برابر كالاى آخرت چه از حيث كميّت وچه كيفيّت بسيار ناچيز است ، خودنمايى ودلارايى مىكند ، وبه همين معناست آنچه در باره آراستگى دنيا به زيور آرزوهاى دروغ وپوچ فرموده كه همه در واقع باطل وبيهوده بوده واگر غفلت از سرانجام آنها در ميان نبود ، اين آمال وآرزوها در چشم خواستاران دنيا جلوهاى نداشت .
( 22524 - 22517 )
3 - امام ( ع ) واژههاى غرّاره وغوّاله را كه به معناى بسيار فريبكار وحيلهگر مىباشد براي توصيف دنيا استعاره فرموده است ،
يعنى دنيا مردم را در غفلت بسيار فرو مىبرد وهر چه بيشتر مىفريبد ، ونيز صفت أكّاله را كه از أوصاف درّندگان است به آن داده ، زيرا دنيا نيز مردم را مىكشد ، ودر كأم مرگ فرو مىبرد . اطلاق دو صفت اوّل كه غرّاره وضرّاره است كناية از اين است كه دنيا با فريبكارى وحيلهگرى انسان را به خود مشغول ، واز هدفى كه براي آن آفريده شده غافل مىكند ، ودر لذّات خود فرو مىبرد ، ودادن صفت اكّاله به آن ، اشاره است به اين كه مانند درّندگان با پنجه مرگ ، مردمان را مىكشد ، ودر درون خاك نابود مىسازد .
( 22562 - 22525 )
4 - معناى گفتار امام ( ع ) از جمله لا تعدوا تا مقتدرا
اين است كه اگر دنيا به دوستداران خود وكساني كه بدان خشنودند ، منتهاى يكرنگى وصفاى خويش را نشان دهد وآنها را به مراد خود برساند بيش از اين نيست كه دنيا خود را در نظر آنها شكوفا وزيبا جلوه داده وخوشيهاى خود را براي آنها آراسته است . ولى ديرى نمىگذرد كه آنچه به آنها داده آن چنان از آنها مىگيرد كه گويا أصلا در دست آنها چيزى نبوده است ، واين مفهوم همان مثلي است كه قرآن كريم آورده وامام ( ع ) بدان تمثّل جسته است
« وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلَ الْحَياةِ الدُّنْيا كَماءٍ
. . . « 4 » » .
( 22626 - 22563 )
5 - امام ( ع ) از حزن واندوهى كه در پى هر شادى وسرور است ، به أشك تعبير فرموده ،
ودر مورد اين كه براي راحتى وآسايش دنيا بطن ( شكم ) وبراي
هامش
( 4 ) سوره كهف ( 18 ) آية ( 45 ) يعنى : زندگانى دنيا را براي آنها به آبى تشبيه كن كه از آسمان فرو مىفرستيم . . .