است كه همان گونه كه آشاميدن سمّ موجب نابودى است ، فرو رفتن در لذّات دنيا نيز باعث هلاكت در آخرت است .
امام ( ع ) به بيانات خود در باره بر حذر داشتن مردم از شيفتگى ودلبستگى به لذّتهاى دنيا ادامه داده وبه آنها هشدار مىدهد كه به منزلگاه گذشتگان ، وگورهاى آنان بنگرند ، آنهايى كه از عمرهاى درازتر ونيروى بيشتر برخوردار بودند ، وبا همه محبّت زياد وپرستشى كه نسبت به دنيا داشتند ، چگونه دنيا أحوال آنها را دگرگون ، وبه فرجامى بد گرفتار ساخت . استفهام امام ( ع ) از اين كه آيا شادى وسرور آنها دوام يافت ؟ وروزگار با آنها به نيكى رفتار كرد ، بر سبيل انكار است ، چنان كه پس از آن تصريح مىفرمايد كه : بل ارهقتهم بالفوادح « 5 » يعنى : بلكه آنها را گرانبار ساخت ، واژههاى إرهاق ( فرو پوشانيدن ) وتضعضع ( خوارى ) وتعفير ( بيني را به خاك رسانيدن ) ووطئ ( لگدمال كردن ) وهمچنين جمله إعانة ريب المنون عليهم ( كمك گردش روزگار در ضدّيت با آنان ) را براي دنيا ولذّات آن استعاره آورده است . امام ( ع ) افعال زندهها را به دنيا نسبت داده چون دنيا شباهت به زنى دارد كه خود را آرايش كرده وبراي دست يافتن به مردان وربودن أموال آنان ومانند اينها ، آنان را فريب مىدهد .
( 22971 - 22806 )
11 - امام ( ع ) پس از آن كه از بدگويى دنيا وبر شمردن زشتيهاى آن ،
وبر حذر داشتن مردم از دلبستگى به آن ، فراغت يافته ، با سرزنش از شنوندگان خود پرسيده است ، چگونه اين دنيا را با همه اين زشتيها وبديها برگزيده ، وبه آن اطمينان كردهايد وبر آن حرص مىورزيد ؟ سپس دوباره بطور فشرده ، به نكوهش آن پرداخته وفرموده است : دنيا براي كسى كه به آن بد گمان نيست بد خانهاى است ، يعنى : دنيا براي شخصي كه با آن عقد دوستى وهمدمى بندد وآن را هدف ومقصود اصلى خود قرار دهد ، وبه آن اعتماد كند ، دوستى زشت وخانهاى
هامش
( 5 ) در برخى نسخ به جاى فوادح « قوادح » آمده است كه به معناى كرمهايى است كه در درخت يا دندان پيدا مىشود . ( مترجم )