تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 142

مساهمون:

ص١٤٢
آنچه نمىدانند نمىپرسند . اين فرمودهء حضرت توبيخ وملامت كساني است كه در جستجوى دانش كوتاهى مىورزند . ملامت از اين بابت كه چرا از آنچه نمىدانند سؤال نمىكنند ؛ وتوبيخ آنها از اين جهت كه به دليل كم توجّهى وكوتاهى در كشان از كمالات وفضيلتها به خوشيهاى حسّى ، آنى وزودگذر سرگرم شده‌اند . پنجمين ويژگى بد اين زمان اين است كه مردم به هشدارهاى مهمّى كه داده مىشود ، توجّه نمىكنند ، تا زماني كه گرفتار شوند ، به دليل اين كه به پايان كارشان نمىانديشند ، وسرگرمى به أمور ظاهري ، آنان را از توجّه به مصالح وتفكّر در بارهء پىآمد آن باز مىدارد . اين فرمودهء حضرت ملامت افرادى است كه در امر جهاد كوتاهى كرده‌اند ، وضمنا توجّه دادن وآگاهانيدن آنان است بر اين كه ، به دليل كوتاهى در امر جهاد ، منتظر بروز حادثهء عظيمى باشند . ويژگيهاى پنجگانه‌اى كه حضرت در بارهء زمان آورده‌اند ، براي صلاح واصلاح جهان أموري زيانبارند . به همين دليل ، زماني را كه در بردارندهء اين خصوصيّات باشد به « عنود وشديد » ستمگر وسختگير توصيف فرموده‌اند . ( 7293 - 7290 ) نظر به همين خصلتهاى رايج در آن روزگار بوده كه امام ( ع ) مردم را به چهار دسته تقسيم وفرموده است :

النّاس على أربعة أصناف . . . قلّوا ؛

مردم به چهار دسته تقسيم مىشوند ، علّت تقسيم شدن مردم به چهار گروه با توجه به خواسته‌هاى درونى آنها وبه گونهء زير مىباشد ! مردم يا دنيا طلبند ويا خداخواه ، دنيا طلب‌ها به چهار دسته تقسيم مىشوند : الف : دنيا طلبانى كه قدرت بر فرآهم آوردن دنيا نيز دارند . ب : دنيا طلبانى كه قدرت مال اندوزى ندارند . اين گروه خود به دو دسته تقسيم مىشوند :