اثباتگر احكام شرعى مشخّص و معين نمائيم .
[ اما الكتاب فقد ذكروا منه آيات ادعوا دلالتها . . . ]
( آيات دالّه بر حجيّت خبر واحد ) آيه اوّل آيه نبأ مىباشد كه در سوره حجرات 6 ذكر شده است ترجمه آن :
اى مؤمنان هرگاه فاسقى خبرى براى شما آورد ( تصديق نكنيد ) تا تحقيق كنيد مبادا به سخنچينى فاسقى از نادانى به قومى رنجى رسانيد و سخت پشيمان گرديد .
آيه مذكور در شأن وليد بن عطبه نازل شده است كه داستان مفصّل آن را در شرح فارسى بر اصول فقه ج 2 ص 95 بيان نمودهايم .
به دو وجه به آيه مذكور استدلال شده است
( احدهما . . . ) خداوند در آيه نبأ وجوب تثبّت و تفحّص و خوددارى و حفظ ثبات و باصطلاح بىگدار به آب نزدن ، را بخبر فاسق ، معلق نموده است بنابراين در فرض منتفى بودن خبر آوردن فاسق ، باقتضاى مفهوم شرط ، وجوب تفحص و تثبت ، منتفى مىشود و امّا در فرض خبر آوردن غير فاسق ( عادل ) اگر قائل شويم كه بدون تفحص ، وجوب قبول خبر عادل ، ثابت است فهو مطلوب .
يعنى مدعا ثابت مىشود و اگر بگوئيم خبر عادل بايد رد بشود ، بىشك باطل است چه آنكه لازم مىشود عادل ( سوء حالا ) حال نسبت به فاسق باشد و فساد اين مطلب از اوضح واضحات است .
( الثّانى . . . ) استدلال بمفهوم وصف مىباشد :
ما حصل آن اين است كه خبر دادن فاسق ، داراى دو تا وصف مىباشد .
1 - وصف ذاتى كه همان خبر واحد بودن است .
2 - وصف عرضى كه خبر واحد متّصف است به اينكه مخبر آن فاسق است مسئله وجوب تثبت و تبين ، معلق و وابسته به وصف دوم است و علّت وجوب تبين ، همان وصف عرضى مىباشد و وصف ذاتى ، صلاحيت براى علّت بودن