خود خبر مخالف نباشد يعنى با سند خبر كارى نداشته باشد و بلكه فقط با اطلاق و عموم خبر مخالفت داشته باشد . در اين صورت مخالفت شهرة ، صدمهاى نسبت به خبر وارد نمىسازد مثلا از روايتى استفاده مىشود كه اكرام همه علماء واجب است و لكن مشهور بر اين است كه علماء علم رمل واجب الاكرام نمىباشند به سخن ديگر روايت ظهور در عموم دارد و شهرة تخصيص آن را اعلام مىدارد بدون شك و ترديد به عموم روايت عمل مىشود .
( نعم ربما يجرى على لسان بعض . . . ج ص 72 ، س 14 ، ق ص 44 ، س 17 )
نويسنده كتاب ( الاشارات ) در رابطه با حجيّت ظواهر الفاظ آواى تفصيل ديگرى را سر داده است . كه اجماع علماء و عقلاء و اهل لسان بر حجيّت ظواهر و عمل برطبق ظواهر به دو چيز وابستگى دارد : يكى اينكه ظاهر لفظ بايد ظن فعلى را افاده نمايد . و ديگر اينكه ظن غير معتبر بر خلاف آن وجود نداشته باشد و اگر ظاهر لفظ ظن فعلى را افاده نكند و يا ظن غير معتبرى بر خلاف آن موجود باشد دليلى براى حجيّت چنين ظهورى نداريم و ظاهر لفظ از اعتبار ساقط خواهد بود .
( لكن الانصاف : انّه مخالف لطريقه . . . ج ص 72 ، س 16 ، ق ص 44 ، س 18 )
آواى صاحب كتاب ( الاشارات ) و آنچه كه بر زبانش جارى شده ( يعنى تفصيل مزبور ) بر خلاف طريقه و روش اهل لسان و علماء و عقلاء ، مىباشد چه آنكه بالوجدان مىبينيم كه علماء و اهل لسان بدون قيد و شرط و بطور مطلق به ظواهر الفاظ عمل مىنمايند . ( و لذا عدّه بعض الاخباريين . . . ) شاهد بر اينكه حجيّت ظواهر و لو بر خلاف آن ظنّى وجود داشته باشد . يك قاعده اجماعى و مورد اتفاق است ، اين است كه بعضى از اخباريين ( محدث استرآبادى ) استصحاب حكم عام و مطلق را از جمله استصحاب مورد اجماع و اتفاق ، شمردهاند ( دقت فرمائيد ) استصحاب و ظهور دو شىء جداى از هم مىباشند استصحاب يعنى باقى گذاشتن چيزى كه مورد شك واقع شده است مثلا قبل از يك ساعت يقين بطهارة داشته و هماكنون نسبت به بقاى طهارة ، شك دارد
أوضح الشروح في فرائد الأصول ( شرح فارسى بر رسائل شيخ انصارى ) ( فارسى ) — صفحة 141
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص١٤١