رسالههاى علما دربارهء توتونكشى
از پس از رواج توتون ، رسالههاى مستقلى دربارهء حرمت و حليت توتون نوشته شده كه فهرست آنها را علامه شيخ آقابزرگ در ذريعه آورده است و ذيلا اسامى آنها را به نقل از وى مىآوريم :
1 - رسالة فى تحليل التتن و القهوة : اين رساله از شيخ سليمان بن علىّ بن سليمان بن راشد بن ابى ظبيه شاخورى ( م 1101 ) است كه در رد برخى از اخبارىها كه قائل به حرمت بودهاند ، نگاشته شده است .
2 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از شيخ زين الدين علىّ بن سليمان بن درويش بن حاتم بحرانى ( م 1064 ) .
3 - رسالة فى حرمة شرب التتن : رسالهاى است بزرگ از شيخ على نقى بن محمد هاشم كمرهاى ( 1060 ) . افندى در رياض دلائل دوازدهگانهء وى را آورده و نقد كرده است . « 1 »
4 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از مولى عماد مازندرانى گلبارى .
5 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از شيخ فخر الدين بن محمد بن علىّ بن احمد بن طريح نجفى ( م 1085 ) .
6 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از شيخ محمد بن حسن حر عاملى ( م 1104 ) . نسخهاى از آن در كتابخانهء مجلس موجود است . ج 9 ، صص 384 - 383 . آنچه در اينجا چاپ شده ، متن همين رساله است .
7 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از شهيد سيد نصر الله بن حسين حائرى .
8 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از سيد جعفر سبزوارى مشهدى
9 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از مولى خليل بن غازى قزوينى ( م 1089 ) .
10 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از شيخ داود بن حسن جزائرى .
11 - رسالة فى حرمة شرب التتن : از شيخ عبد الكريم شيرازى . « 2 »
12 - التنباكية : ميرزا محمد اخبارى ( مقتول به سال 1232 ) . نسخهء آن در كتابخانهء ملك ( ش 671 ، برگ 173 - 175 ) موجود است .
13 - نشوة الاخوان فى مسألة الغليان .
14 - التنباكية فى بيان منافع شرب التنباك و مضارّه : حسام الدين الماچينى .
15 - التنباكية مولى عبد الله بن حسين بابا السمنانى .
هامش
( 1 ) . افندى ، ج 4 ، صص 273 - 276
( 2 ) . آقابزرگ ، ذريعه ، ج 11 ، ص 174 - 173