معطوف ، و اوقات همايون به اعلاى لواى شرع مبين مصروف است ، اكثر ابناى زمان به شغل طاعت و عبادت راغب و علم كيفيت و آداب آن را طالب بودند و بندگان معظم . . . زبدة الخوانين . . . آقا خان ثانى . . . ، در باب ترجمهء اين كتاب مبالغه و اهتمام مىفرمودند . لهذا بندهء بىطاعت كمبضاعت محمد شريف بن احمد بن سديد الشيعى الجيلانى . . . به زبان فارسى نقل نموده » . وى دربارهء روش ترجمهء خود مىنويسد :
[ 1 ] « از تكرار در وقت حاجت حذر ننمود تا به عموم انتفاع و سهولت تناول اقرب باشد » .
[ 2 ] و ترجمهء اكثر احاديث را بنا بر زيادتى اهتمام متعرّض شده و بعضى ديگر را با نبذى از روايات كه كتاب مزبور مشتمل بود ، به جهت اختصار رساله در متن آن ذكر ننموده ، به ازاى آن اكثر سور و تمام آيات و اذكار و دعوات مزبور را به ترجمهء واضحه مقرون ساخت .
[ 3 ] و در حاشيهء آن ، بعضى از نكات و روايات و تأويلات و احتمالات از افكار مختصه و غير آن كه ايراد آن مناسب ديد ، به ذكر آن پرداخت ؛ چه نمازگزار سزاوار آنست كه معانى اذكار و ادعيه و تعقيبات و هرچه در نماز خواند ، ملاحظه نمايد تا ذكر و دعاء و قرائت او محض جنبانيدن زبان نباشد .
[ 4 ] و پوشيده نيست كه غرابت در اسلوب عبارت كه از منافيات سلاست است ، از لوازم مطابقت ترجمه است با نظم عبارت مترجمه نه از نتايج طبع مترجم .
[ 5 ] و ترديدها كه در بعضى مواضع ترجمه واقع شده ، فراخور احتمالات مقام يا تعدد معانى لغت واحده يا اختلاف نسخه است .
[ 6 ] و چون عموم انتفاع [ انتفاع ] با رعايت اختصار مطلب افتاده است ، هرگاه ايضاح بعضى از امور واضحه يا اهمال معانى دقيقه اتفاق افتد ، مستعدان عالى فطرت و صائب گمان صاحب قريحت به تعرّض مبادرت نخواهند نمود » . « 1 »
نسخهاى از آن به شمارهء 8197 در كتابخانهء آيت اللّه مرعشى نگهدارى مىشود .
ترجمهء صحيفهء سجاديه
صحيفهء سجاديه و ديگر متون ادعيه ، بارها و بارها به فارسى درآمده ، همانطوركه به دفعات به فارسى ( يا عربى ) شرح شده است . هدف اصلى در اين كار ، ترجمهء نيايشهاى عربى و آشنايى مردم با مضمون و معناى آن ذكر شده است . يكى از ترجمههاى صحيفه از ملا محمد صالح بن محمد باقر روغنى قزوينى است . وى از مترجمان دورهء صفوى بوده و چند اثر از خود بر جاى گذاشته كه يكى از آنها همين ترجمه مىباشد . قزوينى دربارهء انگيزهء ترجمه و سبك كار خود مىنويسد : « ديرى است بعضى از اخوان مخلص كه به لغت
هامش
( 1 ) . شمارهگذارى بندها از ماست .