آن موضع فرحافزا مقرّر گشت . خدمت مفخّر الصدور [ 456 الف ] از دار السّلطنهء تبريز به استقلال و آيينى ملوكانه با پانصد سوار از قورچيان مستعدّ قزلباش و اسباب و تجمّل بيشمار بر عزيمت رسالت داراى روم متوجّه آن ديار گرديد . چون در آن وقت عساكر روم در ديار بكر اقامت داشت نخست به ديار بكر رفته نصوح پاشا سردار را كه بعد از انقضاى رسوم و آداب ملاقات و مقالات مراد پاشا به سردارى عساكر روم معين بود ملاقات نموده بعد از اتّفاق يكديگر بر صوب قسطنطنيّه عازم درگاه قيصر گرديدند .
در اثناى طىّ طريق نوّاب صدر اعظم در هر مقام و محلّ كه نزول اجلال مىفرمودند مجلسى عالى منعقد مىگردانيدند و جوانان قزلباش كه بر حسب فرمان پادشاه زمان مرافق بودند به آيينى كه در خدمت ملوك اقامت نمايند در حضور مفخّر الصدور از روى ادب و آداب ايستاده منتظر فرمانش بودند . از موافق و مخالف همهكس ، كه در آن سفر رفيق وى بودند ، صبح و شام بر مايدهء وى حاضر گشته به انواع تكلّفات بهرهور مىبودند . اين رسم تا به قسطنطنيه برقرار بوده جمعى كثير از موايد انعام وى خوش وقت مىزيستند و احدى را در آن راه يك دينار به هيچ اسم و رسم صرف نمىگرديد .
بدين دستور به تلثيم ساحت حضور قيصر استسعاد يافته اداى رسالت پادشاه ايران بجاى آورد و در اداى سؤال سخنان سنجيده ايراد نمود . به نوعى در ضمن آن امرى كه به موجب كسر نواميس پادشاه باشد مندرج نبود . جملهء اجوبهء حسنهاش مستحسن اصحاب آن بزم خسروانه افتاده بر جودت طبع و تقرير بيانش آفرين خواندند . رسالت وى پسند خاطر داراى روم آمده به عنايات بىغايات قيصرانه سرافراز و مباهى گرديد . تا در آن حدود اقامت داشت در هر چند وقت به نوازشى تازه سرافراز مىگرديد ، تا قريب به زمان رخصت در باب مصالحه اجوبهء اسوله بر وجه احسن نموده قرار مصالحه بر نهج زمان پادشاه ولى شاه طهماسب حسينى - نوّر اللّه مضجعه - مقرّر گردانيد و در مدّت يك سال از آن سفارت مقضى المرام مراجعت نمود .
در مازندران جنّتنشان خبر ورود وى مسموع بارگاه جلال گرديد . فرمان همايون صادر گشت كه مفخّر الصدور به دار السّلطنهء اصفهان رفته در آن [ 456 ب ] بلدهء طيّبه مقيم باشد . چون رايات جلال به دولت و اقبال از دار المرز ظلّ وصول بر اصفهان انداخت نوّاب صدارت پناهى بر حسب فرمان نافذ از تلثيم ساحت كبرياى حضور شرف ذاتى حاصل نموده آنچه در آن مدّت پرداخته و ساخته بود ، از كيفيّت ملاقات و مقالات سلطان روم و قرار مصالحهء آن مرز و بوم ، بر نهج صواب معروض پايهء سرير عزّت گسترانيد . پادشاه جهان را نيز خدمت وى پسند افتاده بر مدارج عزّت بلندپايهاش ساخت .
امّا پادشاه جهان چون در مازندران جنّتنشان قشلاق همايون اختيار نموده بودند بر
روضة الصفويه ( فارسى ) — صفحة 839
مساهمون: ميرزا بيگ جنابدى
ص٨٣٩