آمويه ( 65 ) عبور نمود و قبّة الاسلام بلخ را به اندك زمان تصرّف نموده بىتجشّمى متوجّه دار السّلطنهء هرات گرديد .
ميرزا بديع الزمان و مظفّر حسين ميرزا [ 89 ب ] كه به شركت در دار السلطنهء هرات حكومت مىفرمودند به استقبال جنود اوزبك تا بادغيس ( 66 ) شتافته بين الجانبين حربى در غايت صعوبت اتّفاق مىافتد . بعد از كشش و كوشش بسيار شكست فاحشى به شاهزادگان راه يافته از معركهء قتال راه فرار پيش گرفتند . شيبك خان بر تخت سلطنت هرات تمكّن يافته بتدريج تمامى بلاد و قراى خراسان از كنار جيحون تا سمنان از فرزندان و منتسبان پادشاه مرحوم ، سلطان حسين ميرزا ، انتزاع نمود . پس از آن رقم اختصاص بر ممالك توران و خراسان كشيده رايت استقلال مرتفع گردانيد .
بالضروره بديع الزمان ميرزا با بعضى از برادران التجا به سدّهء سدرهنشان خسرو عالىشأن نموده كيفيّت استيلا و طغيان شيبك خان معروض درگاه خواقين مكان گردانيد . موافق معروضات ايشان امارات طغيان و بيدادى اوزبكيّه ظاهر گرديد . در آن زمستان ، كه پادشاه گيتىستان در مملكت شيروان رايت اقبال برافراشته بود ، شيبك خان سپاهى گران از راه بيابان به حدود كرمان ارسال گردانيده بعضى از قصبه و قراى آن ولايت به باد نهب و غارت داده نسبت به رعايا و عجزه لوازم جور و تعدّى به فعل آوردند .
چون عداوت آثار محمّد خان شيبانى مكررا به وقوع انجاميد پادشاه سليمان جاه ايلچيان سخندان و سفيران نكتهدان ، مثل فضايل مآب شيخ محيى الدّين مشهور به شيخزاده لاهيجى و افادت پناه « 1 » قاضى ضياء الدّين نور اللّه انسى ، را نزد آن خان عالىشأن فرستاده وى را به سلوك طريق و داد و شيوهء اطاعت و انقياد دعوت نموده از وخامت عاقبت مخالفت و عناد طريق طغيان و فساد كه موجب انهدام مبانى رفاهيّت و آسايش خلايق ، كه ودائع خالق آفريدگارند ، تحذير فرمود . امّا آن نصايح مفيده زيبق گوش هوش آن پادشاه غيور گشته حلقهء زينت خارج صماخ گردانيد و به وفور سپاه و كثرت دستگاه مغرور گشته از طريق موافقت و صلاح انحراف ورزيده از مواعظ [ 90 الف ] موصل به فلاح استنكاف نمود . حتّى در آن زمان كه شيخزاده لاهيجى از موقف جلال به
هامش
( 1 ) م : به تاج .