تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دره نادره ( تاريخ عصر نادرشاه ) ( فارسى ) — صفحة 678

مساهمون:

ص٦٧٨
« وَ خابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيدٍ »
« 1 » فتنه‌هاى خوابيده را بيدار ، و آسودگان كوى زندگى را بىدار « 2 » و ديار ساخت . عاقبت سر رشتهء اقتدارش سكست « 3 » ، و رواصف « 4 » شوكتش شكست ، و به مقتضاى « لا بدّ للمصدور ان ينفث » « 5 » آبلهء دلها شكسته گشت ، و نيك و بد چون از كيد [ 1 ] درونش ادراك آلام
« لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ فِي كَبَدٍ »
« 6 » مىكردند از تف جگر و « لكلّ كبد حرّاء اجر » « 7 » كبد السّماء « 8 » را تافته [ 2 ] درگاه و بيگاه بدرگاه قهّار حقيقى با تألّه « 9 » و ناله و حنين [ 3 ] « 10 » ، جبين استغاثه و استعانه « 11 » سودند ، و با لب مهتاج « 12 » و قلب محتاج و دهان خوشيده « 13 » و بطون « 14 » جوشيده زمرهء خلايق به زمزمهء نفرين لب گشودند ، و درويشان در اسحار « 15 » بقطع اشجار دولتش مشغول ذكر ارّه « 16 » شدند ، و مشايخ و شبّان « 17 » روزان و شبان در منابر و
هامش
[ 1 ] - ط ، قيد . [ 2 ] - ط ، يافته . [ 3 ] - ط ، نالهء حنين . ( 1 ) - و نوميد شد هر سركش حق‌ناپذيرى ( از آيهء 18 سورهء ابراهيم ) . ( 2 ) - خانه . ( 3 ) - سكستن ، گسيختن ( برهان ) مقلوب گسستن ( حاشيهء برهان مصحح دكتر معين ) . ( 4 ) - ج راصفة ، آنچه محكم و استوار باشد ( از اقرب الموارد ) . ( 5 ) - مصدور كسى است كه درد سينه دارد و با دميدن از دهان و بيرون انداختن خلط راحت مىجويد ( از مجمع الامثال ) . ( 6 ) - همانا آفريديم آدمى را در رنج ( آيهء 4 سورهء بلد ) . ( 7 ) - فى كل ذات كبد حراء اجر ( جامع الصغير سيوطى ) . فى كل ذات كبد رطبة اجر ( معجم المفهرس مادة اجر ) . ( 8 ) - ميانهء آسمان ( ر ب ) . ( 9 ) - پرستيدن . ( ر ب ) . پرستش . دعا ؟ ( 10 ) - ناله ( ر ب ) . ( 11 ) - يارى خواستن . ( 12 ) - جوشان ، افروخته . ( از اقرب الموارد ) تشنه ( حاشيهء مج از قاموس ) . ( 13 ) - خشكيده ( برهان ) . ( 14 ) - ج بطن ، شكم . ( 15 ) - ج سحر . ( 16 ) - نوعى از ذكر درويشان كه تلفظ آن به شركت زبان و سينه باشد بوجهى كه صداى اره و اندازهء كشيدن اره بدان مفهوم شود يعنى لفظ اللّه را بسوى دماغ كشند و لفظ هو را بجانب قلب و سينه و اين كشيدن و فروبودن هر دو لفظ مذكور به زور و شدت باشد ليكن به آواز متوسط و صوت حزين ( غياث ) . ( 17 ) - جوانان .