بظهور آورد ، تا از طبع بىباك مزارع را [ 1 ] از قصامه « 1 » و قصاره « 2 » و نسافه « 3 » و عصافه « 4 » پاك ساخت [ 2 ]
« فَجَعَلَهُمْ كَعَصْفٍ مَأْكُولٍ »
« 5 » ، و محصول ارامل و ايتام را بمفاد « ربّ زارع لنفسه حاصد سواه » « 6 » با داس جفا محصود « 7 » سپاه ظلم گردانيد « داس الغلّات و هدم المستغلّات « 8 » . گروه فلّاح « 9 » و اهل فلاحت روى فلاح ترك گفته از جور كافر « 10 » شدند ، و كافران « 11 » اسلام كيش كفور « 12 » در مكاريب كروب « 13 » از بزوغ « 14 » الى كروب « 15 » ، بزرافشان سرشك حسرت گرديدند . املاك ملّاك « 16 » با تراب بايرات تساوى جست
« وَ تَرَى الْأَرْضَ هامِدَةً »
« 17 » ، و كوهستانات نزه چون قلوب خامده از نزهت برى گشته نزه الفلاة « 18 » شد
« وَ تَرَى الْجِبالَ تَحْسَبُها جامِدَةً »
« 19 »
باغات و بساتين مشجّر باعناب « 20 » و تين « 21 » به نار اوابد « 22 » ضريم « 23 » ، گشت ،
هامش
[ 1 ] - ط ، مزارع .
[ 2 ] - ط ، اضافه دارد : صفت .
( 1 ) - ضبط و معنى معلوم نشد .
( 2 ) - آنچه در پرويزن بماند سپس بيختن . آنچه برآيد از اسپست به اول كوفتن ( ر ب ) .
( 3 ) - آنچه برافتد از باد بر دادن گندم ( ر ب ) .
( 4 ) - آنچه برافتد از خوشه از برگ كاه . ( ر ب ) .
( 5 ) - پس گردانيد ايشان را چون برگ خورده شده ( آيهء 5 سورهء فيل ) .
( 6 ) - نخست اين جمله را عامر بن ظرب گفت هنگامى كه دختر خود را بصعصعة بن معاويه بزنى داد . يعنى بسا كسى كه بكارد و ديگرى بدرود .
( ر ك مجمع الامثال ) .
( 7 ) - درويده ( ر ب ) .
( 8 ) - درويد غلهها را و ويران كرد جايگاه غلهها را .
( 9 ) - كرايهدهندهء ستور ( ر ب ) .
( 10 ) - ناسپاس . بيدين .
( 11 ) - زارعان .
( 12 ) - ج كفر بفتح اول و سكون دوم ، ده . ( ر ب ) .
( 13 ) - مكاريب ج مكرب ( ؟ ) اسم مكان . كروب ج كرب ، اندوه .
( 14 ) - طلوع آفتاب .
( 15 ) - نزديك شدن بغروب ( ر ب ) .
( 16 ) - ج مالك .
( 17 ) - و مىبينى زمين را خشك . ( از آيهء 5 سورهء حج ) .
( 18 ) - آنچه از آب و كشتزار دور باشد ( اقرب الموارد )
( 19 ) - و مىبينى كوهها را پندارى آنها را ساكن ( از آيهء 90 سورهء نمل ) .
( 20 ) - انگورها .
( 21 ) - انجير .
( 22 ) - ج آبده ، بلا و سختى ( ر ب ) .
( 23 ) - زمين سياه سوخته كه هيچ نروياند ( ر ب ) .