ما لم ينزل به سلطانا » « 1 » و بنا بر قول راست معرّى [ 1 ] از كم و كاست كه « معرى » « 2 » راست .
شعر [ 2 ]
اذا صدق الجدّ افترى العمّ للفتى * مكارم لا تخفى و ان كذب الخال « 3 »
اقوال و افعال او را ممدوح و محمود ، و صادر از ايحاء « 4 » و الهام رب ودود بازمينمودند [ 3 ] .
« كَذلِكَ زُيِّنَ لِفِرْعَوْنَ سُوءُ عَمَلِهِ
و
زُيِّنَ لِلْمُسْرِفِينَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ »
« 5 » . و اين معنى به تسويل [ 4 ] « 6 » آن سه نسناس خدانشناس « قطع اللّه نسناسهم » « 7 » در ضمير او به حدّى ملكهء راسخه گشت كه در هيچ امر گرد حجب حجّت و تحقيق نمىگشت ، و آنچه بر خاطرش خطور و بر لسانش [ 5 ] جريان مىيافت ، همه را تنزيل حق و وحى مطلق دانسته تحسّس « 8 » و تجسّس [ 6 ] روا نمىداشت ،
لَبِئْسَ الْمَوْلى وَ لَبِئْسَ الْعَشِيرُ »
« 9 » . و در هنگام محاسبهء عمّال [ 7 ] ، و
« يَوْمَ يَقُومُ الْحِسابُ »
« 10 » ، اوقار « 11 » عدل عدول « 12 » را عشر عشير « 13 » عدل « 14 » عدالت خود نسنجيدى ، و با
هامش
[ 1 ] - ط ، مقرى .
[ 2 ] - ط ، ندارد .
[ 3 ] - عت ، ط ، مىنمود .
[ 4 ] - ط ، قبول .
[ 5 ] - ط ، كسانش .
[ 6 ] - عت ، تجسس و تحسس و تحشش .
[ 7 ] - ط ، اعمال .
( 1 ) - مأخوذ است از آيهء 82 سورهء انعام يا آيهء 32 سورهء اعراف .
( 2 ) - ر ك ح 8 ص 69 .
( 3 ) - اگر راست آيد بخت به دروغ مىبندند مردمان بر جوان كرامتهايى كه پوشيده نيست اگر چه دروغ باشد نشانههاى ( آن ) .
( 4 ) - وحى فرستادن .
( 5 ) - و اين چنين آراسته شد براى فرعون بدى كردارش و آراسته شد براى اسرافكنندگان آنچه مىكردند ( مأخوذ از آيهء 41 سورهء مؤمن و آيهء 14 سورهء يونس ) .
( 6 ) - آراستن كارى را ( ر ب ) .
( 7 ) - ببرد خدا سر آنان را ( اقرب الموارد ) .
( 8 ) - پرسيدن خبر و جستن آن را براى نيكى ( ر ب ) .
( 9 ) - هرآينه بد خداوندگاريست و هرآينه بد معاشريست ( از آيهء 13 سورهء حج ) .
( 10 ) - روزى كه برپامىشود حساب ( از آيهء 42 سورهء ابراهيم ) .
( 11 ) - ج وقر بكسر اول و سكون دوم ، بار گران . بار خر و استر ( ر ب ) .
( 12 ) - ج عادل .
( 13 ) - دهيك دهيك .
( 14 ) - تنگبار . ( ر ب )