تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دره نادره ( تاريخ عصر نادرشاه ) ( فارسى ) — صفحة 161

مساهمون:

ص١٦١
سالفه [ 1 ] گشت ، و على علاته « 1 » موادّ ردّيه « 2 » در شريان ممالك سريان ، و امراض بىدواء غلّ « 3 » و دواغل « 4 » ، بر نفوس طريان « 5 » يافته ، فساد آنها در مزاج موسر « 6 » و معسر « 7 » و مقتر [ 2 ] « 8 » و مثرى « 9 » مسرى [ 3 ] و مؤثّر آمد ، و اخفار « 10 » عهود « 11 » و اجفار « 12 » عقود شيوع ، و وقايع موقع « 13 » غير متوقع بىموقع ، وقوع پذيرفت .
« وَ يَقُولُونَ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ »
« 14 » . از باده‌پيمايى ساقى دوران و تنگ ظرفى « 15 » ذو الخمار [ 4 ] « 16 » دهر ، هر مستكين « 17 » مست كين شده ، و هريك از ستم دستان رستم دستان گشته ، در هر كل « 18 » زمينى ، سركشى قوى شاخ مانند شجر به مشاجرت برخاسته ياغى گرديد ، و سازوبرگ
هامش
[ 1 ] - يو ، ساز ده . عت ، سابقه گشت . [ 2 ] - يو ، و مقترى . [ 3 ] - يو ، و مسيرى . عت ، مسرى . [ 4 ] - عت ، ذوى الخمار . ( 1 ) - على علاته ، على كل حال ( ر ب ) به هرحال ، بهرجهت . ( 2 ) - پست ، و مواد رديه آن ماده‌هاست كه باعث كثافت خون شود . ( 3 ) - كينه ، حسد . ( 4 ) - ج داغله ، كينهء نهانى . ( ر ب ) . ( 5 ) - حادث شدن ( لغد بنقل از غياث ) . ( 6 ) - توانگر . ( 7 ) - تنگ دست . ( ر ب ) . ( 8 ) - نيازمند . تنگ روزى . ( 9 ) - بسيار مال . ( ر ب ) . ( 10 ) - شكستن . ( ر ب ) . ( 11 ) - ج عهد ، پيمان . ( 12 ) - ترك كردن ( ر ب ) . ( 13 ) - كشنده مهلك . يقال اوقع بالقوم ، اى بالغ فى قتالهم . ( 14 ) - و مىگويند آن از سوى خداست . ( از آيهء 72 سورهء آل عمران ) . ( 15 ) - تنگ حوصله‌گى . ( بهار عجم ) . ( 16 ) - مركب از ذو : صاحب + خمار : ملالت و كسالتى كه پس از رفتن مستى دست دهد و توصيف دهر بذو الخمار ، شايد كنايت از رنجى است كه بدنبال آسايش روزگار آيد . ( 17 ) - خوار . ( ر ب ) . ( 18 ) - ر ك ح 11 ص 145 و بهر حال در استعمال اين كلمه به لفظ ( كل ) بفتح اول بمعنى گاوميش بز كوهى نظر داشته است .
دره نادره ( تاريخ عصر نادرشاه ) ( فارسى ) — صفحة 161 | سيد جعفر شهيدى / ميرزا مهدي خان استر آبادى