ضميرش وعاء « 1 » انيسون « 2 » و قرفه « 3 » و بسباس « 4 » ، و شيرينكارى اعمالش تشريب « 5 » شربت ريواس « 6 » ، به كافّهء « 7 » ناس باشد ، و نبض از منبض « 8 » و دارچينى از خارچينى « 9 » و زنجبيل و گلاب از زنجبيل الكلاب « 10 » ، بازنشناسد ، و ترخونى « 11 » كه از حبّة القلب « 12 » و جلجلان « 13 » خاطرش ، جز ترهء « 14 » ترّه « 15 » نرويد ، و حقاق [ 1 ] « 16 » ضمير حقاق « 17 » تخميرش « 18 » ، طبلهء « 19 » خداع الرّجال « 20 » و قاتل ابيه « 21 » باشد ، و درون
هامش
[ 1 ] - ط ، حقايق .
( 1 ) - خنور . ( ر ب ) ظرف .
( 2 ) - دروغ ( برهان ) . رازيانهء رومى . ( برهان ) .
( 3 ) - تهمت ، ناكسى ، فرومايگى . ( ر ب ) . و نوعى از دارچين . ( ر ب ) .
( 4 ) - هرزه و بىمعنى .
( برهان ) . و پوست اندرون جوز ( برهان ) .
( 5 ) - خورانيدن ( ر ب ) . نوشاندن .
( 6 ) - ريا و نفاق و فريب و افسون ( برهان ) و رستنى مشهور .
( 7 ) - همه ، عموم .
( 8 ) - كمان نداف ( ر ب ) .
( 9 ) - خارصينى ، شبه ، روى ، توتيا ( تحفه ) . يكى از اجساد صناعت كيمياست و از آن در صناعت بعطارد كنايت كنند ( مفاتيح العلوم بنقل لغد ) و ر ك ح 6 ص 6 و ر ك لغد ذيل خارچينى .
( 10 ) - گياهى است بسيار تند و كشندهء سگ و برگش مثل برگ بيد و به زردى مايل و كمآب و شاخهاى او سرخ است . . . ( تحفه ) .
( 11 ) - مركب از ترخون - مردم خونى و بىباك و دزد و اوباش ( برهان ) + ياء نكره . و داروئى است كه آن را عاقر قرحا خوانند ( برهان ) . و سبزى خوردنى ( برهان ) .
( 12 ) - نقطهء سياه دل . دانهء دل . مهجة ، سويداء ( لغد ) جلجلان . در كنوز آرد . حبة القلب داروئى است كه آن را بلادر نامند . ( انتهى ) ليكن اين تعريف خطاست زيرا بلادر حب الفهم و ثمر الفهم است نه حبة القلب .
( 13 ) - جلجلان القلب ، حبة القلب ( المنجد ) : بيرون آمد از جلجلان دل . . . ( اقرب الموارد ) و جلجلان نام ترهايست كه آن را گشنيز گويند ( برهان از جهانگيرى ) . دانهء كنجد و دانهء گشنيز ( برهان از كنز اللغة )
( 14 ) - گندنا ، سبزى خوردنى معروف و به تشديد راء نيز بسيار استعمال مىشود .
( 15 ) - باطل ، ( ر ب ) .
( 16 ) - ج حقه ، ظرفى از چوب و جز آن كه در وى گوهر و يا معجون و مانند اينها كنند . ( از رب ) .
( 17 ) - خصومت . ( ر ب ) .
( 18 ) - تخمير ، آميخته شدن ، پوشانيدن چيزى .
( 19 ) - صندوقچهء كوچك . ( لغد ) .
( 20 ) - مكر مردان . و نام بزرالبنج است .
( 21 ) - كشندهء پدر خود . و قاتل ابيه نام گياهى است كه آن را قطلب گويند .