مىشكست با بهرام بيك مذكور « 1 » از در بدمستى درآمده به آن چوب چند جاى سركشيكچىباشى را در هم شكست و بدين جهت در آن نيمشب در جوار خوابگاه شاه گردون بارگاه آوازها بلند شد و بهرام بيك شكوهء بدمستى آن دو بىادب را به آواز بلند به مسامع جلال خاقان بلنداقبال رسانيده آن حضرت را از كيفيّت ماجرا خبردار گردانيد . و چون مقام مقتضى آن جرأت و گستاخى نبود ، از آن حركت آيينهء خاطر اقدس غبارآلود گرديد و روز ديگر كه خاقان بندهپرور سايهء عاطفت و احسان بر سر حسن خان اميرالامراى خراسان مىافكند و به موجب وعدهاى كه با او فرموده بود ، در آن روز منزل او را رشك فلك چهارم مىنمود ، به هنگام سوارى آن حضرت بهرام بيك كشيكچىباشى با سر و روى خونآلود بىتحاشى بر سر راه خديو گيتى پناه آمده زبان تظلم به شكوه و شكايت بدمستى آن دو مدهوش كمخرد گشود و خاقان بهرام غلام به آستين دلجويى و تفقّد غبار آن خسارت را از جبين بهرام بيك زدوده وعده فرمودند كه در منزل حسن خان به تحقيق اين ماجرا پرداخته گنهكاران را به سزا و جزاى خود رسانند « 2 » . و چون در منزل حسن خان متوجّه تحقيق ماجراى شبانه گرديدند « 3 » ، بنا بر آنكه اغورلو خان ايشيك آقاسىباشى كه دامن زن شعلهء شور و شرّ بود در ميان نبود ، ميرزا طالب خان كه اسباب اين بدمستى در خانهء او فراهم آمده بود خواست كه آن ديوان را به وقت ديگر اندازد خود را در معرض خطاب و عتاب شاهانه در آورد و وقتى خبردار شد كه كاسهء آن هنگامه بر سر وى شكسته تيغ قهر و غضب خسروانه به عزم خونريز وى كمر بست و در اثناى محاوره و همزبانى چون به طريق عادت گستاخانه و دليرانه عرض مطلب مىكرد شعلهء غضب قيامت لهب سر به كرهء اثير كشيده دست به قبضه شمشير عالمگير رسانيد « 4 » و تا ضعيف نالى عجز و فروتنى سپردارى مىكرد زور سرپنجهء تقدير پيش دستى
هامش
( 1 ) . الف ، ب : « مذكور » ندارد .
( 2 ) . ب : رسانيد .
( 3 ) . خلاصة السير ، ص 188 : « در روز جمعه دوم شهر صفر سنهء 1044 كه نوّاب همايون در خانهء حسن خان حاكم هرات مهمان بودند آن وزير عالىمقدار را با اغورلو خان ايشيكآقاسىباشى و حسن بيك يساول صحبت مقتول ساختند » .
( 4 ) . الف ، ب : رسانيدند .