منظور نظر اشراق اثر داشته پايهء اقتدار حسين بيك خلف اكبرش را به تفويض جاى پدر به چرخ اخضر افراشت .
ديگر از سوانح اقبال كه در اين سال فرخفال به استقبال موكب جاه و جلال آمد تسخير قلعهء حلّه است كه در اثناى ارتفاع اعلام نصرت فرجام به يورش دارالسلام بغداد اتّفاق افتاد .
تبيين اين مقال و تفصيل اين اجمال آنكه « 1 » ، چون خسرو پاشاى سردار عسكر بىشمار روم ، چنانچه بر زبان كلك شيرين مقال گذشت ، بعد از سعى و اهتمام تمام در تسخير قلعهء دارالسلام و به كشتن دادن چندين هزار بىگناه و گناه كار چون كارى از پيش نبرد و از راه اضطرار عازم معاودت به صوب ديار روم گشت به مقتضاى راى خطا پيشه و قرارداد خاطر غلط انديشه به معمارى سعى و اهتمام خليل « 2 » پاشا [ 48 ] نامى از پاشايان معتبر كشور روم در برابر قلعهء دارالسلام بغداد حصنى « 3 » حصين و قلعهاى متين بنا نهاده ابواب تمامى بر روى آن گشاد « 4 » و شهر حلّه را كه در كنار رود فرات واقع است مركز دايرهء آن انديشه قرار داده چون از يك طرف شهر سدّى سديد و حصارى خدا آفريد از آن درياى روان كشيده بود و احتياج به حصار ديگر نداشت بناى استوارى آن قلعه را بر سه طرف ديگر گذاشت و بعد از تأسيس مبانى برج و باره و حفر خندق عريض عميق از آن سه طرف « 5 » به خيال آنكه چون آن قلعه و حصار در آن ديار به تعيين كوتوال و حارس و پاسبان و نقل ذخيره و آزوقه و ساير اسباب قلعهدارى استوار كرده و راى رود فرات را كه نيمى از ديار عراق عرب است به حيطهء ضبط و تسخير در آورده گاه بر لشكر ظفر تلاش قزلباش « 6 » كه به حفظ و حراست چهار ديوار حصار دارالسلام بغداد مأمورند ، دشوار كرده خواهد بود ، خليل پاشاى مذكور را به نويد وزارت و اميرالامرايى دل نهاد اقامت آن ديار و حاكم مطلق العنان آن قلعه و حصار نموده جمعى نيز به فرمان وى از امرا و پاشايان معتبر
هامش
( 1 ) . ب : آن است كه .
( 2 ) . الف ، ب : جليل .
( 3 ) . ب : و حصن ؛ الف : حصنى .
( 4 ) . الف ، ب : گشوده .
( 5 ) . الف ، ب : « ديگر گذشت . . . سه طرف » ندارد .
( 6 ) . ب : لشكر قزلباش ظفر تلاش .