را بيان فرموده است و حكم هريك را معرفى مىنمايد و هر 2 صورت از صور شبهه موضوعيه مىباشد صورت اوّل اين بود كه حكمى براى موضوعى ثابت است و لكن آن موضوع ، بين دو نفر مردد مىباشد و بحث آن به پايان رسيد .
صورت دوّم : حكمى براى موضوعى ثابت است مثلا حرمت نظر الى المرأة الأجنبية براى رجل ، ثابت است و حرمت نظر الى الرّجل الاجنبى براى مرئه ، ثابت است و لكن جناب خنثى را نمىدانيم مرد است تا محكوم به حرمت نظر الى المرأة الأجنبية باشد و يا زن است تا محكوم به حرمت نظر الى الرّجل الاجنبى باشد ؟ اين صورت دوم ايضا شبهه موضوعيه است چه آنكه مرحوم شيخ خنثى را طبيعت ثالثه غير از رجل و مرئه ، ندانسته و بلكه خنثى را ( طبق آنچه كه بين اصحاب معروف و مشهور مىباشد ) داخل در ذكر و يا انثى دانسته است اگر خنثى طبيعت ثالثه باشد ، شبهه ، حكميّه مىشود و اگر داخل در احدى الطائفتين ( الرّجال و النّساء ) باشد شبهه موضوعيه خواهد بود . فتفكّر و اغتنم .
در كتاب صحاح اللّغة خنثى را اينچنين تعريف نموده است : خنثى كسى است كه آلت رجال و نساء را دارا مىباشد خنثى دو نوع دارد يكى خنثى مشكل است كه تشخيص رجليّت و انوثيّت آن مشكل است و ديگر خنثى غير مشكل است كه به وسيله خروج بول و يا سبق خروج بول من المخرج ، رجليّت و انوثيّت آن قابل تشخيص مىباشد . مورد بحث ، خنثى مشكل است . مرحوم شيخ راجع به خنثى در دو مقام بررسى مىنمايد .
مقام اوّل راجع به معامله و برخورد و رفتار خنثى با ديگران . مثلا نظر نمودن به ديگران و ازدواج با ديگران و اقتداء كردن او در نماز به مرئه جائز است يا نه و همچنين نسبت به مختصّات رجال از قبيل وجوب جهر در صلاة و حضور در صلاة جمعه و نسبت به مختصّات نساء از قبيل وجوب اخفات در صلاة و وجوب ستر جميع البدن در صلاة و غير ذلك .
مقام دوّم معامله و برخورد ديگران با خنثى كه چه تكاليفى خواهند داشت .
أوضح الشروح في فرائد الأصول ( شرح فارسى بر رسائل شيخ انصارى ) ( فارسى ) — صفحة 209
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص٢٠٩