بود . در اواخر عمر در تبريز سكونت گزيد و همانجا درگذشت . مهمترين اثرش در طب شرح كليات قانون ( تحفة السعديه ) است كه آن را به نام سعدالدين محمد ساوجى وزير نگاشت .
عمادالدين محمود بن مسعود شيرازى : از پزشكان چيرهدست و نويسنده مشهور قرن دهم هجرى كه در پزشكى و حكمت سرآمد زمانه و از آخرين پزشكان سنتى بزرگ در ايران بود . مدتى طبيب مخصوص عبدالله خان استانلو ( حاكم شيروان ) بود . سپس شاه تهماسب ( 984 - 930 ق ) او را به مشهد احضار كرد و پزشك مخصوص شاه شد . آثار پزشكى متعددى از خود بهجاى گذاشته كه مهمترين آنها رساله آتشك درباره بيمارى سيفليس است .
عقيلى علوى خراسانى : شيخ محمدحسين ، فرزند محمدهادى عقيلى علوى خراسانى شيرازى اصالتاً از خراسان بود ، اما چون در شيراز ساكن شد خود را شيرازى خواند . طب را از پدرش محمدهادى و نيز از حكيم محمدعلى حسينى فراگرفت . اثر معروفش در طب مجمع الجوامع در خواص داروها و داروسازى است كه آن را در 1185 هجرى نگاشته است .
على بن عيسى كحال : معروفترين چشم پزشك شناخته شده عرب در نيمه اول قرن پنجم هجرى و صاحب تذكرة الكحالين بود . تاريخ تولد و وفات وى روشن نيست . او مسيحى بود و در بيمارستانى كه عضدالدوله در بغداد تأسيس كرده بود تدريس مىكرد . برخى او را با عيسى بن على ( طبيب متوكل ) اشتباه گرفته اند ، كه حدود 150 سال قبل از او مىزيست . به گفته ابن ابىاصيبعه ، او شاگرد ابوالفرج بن طبيب ( م . 425 ق ) بوده است . تذكرة الكحالين وى بعد از كتابهاى حنين درباره چشم پزشكى ، در مكتب عرب ، قديمىترين و كاملترين كتاب درسى دراينباره است .
غافقى : محمد بن قسوم ، عالم و چشم پزشك اندلسى مسلمان قرن ششم هجرى بود . از زندگى وى اطلاعى در دست نيست . تنها اثرى كه از او باقى مانده المرشد فى الكحل است .
ابومنصور قُمرىبخارى : نامش حسن و نام پدرش نوح است . وى در اوايل قرن چهارم هجرى در بخارا متولد شد . از استادان ابوعلى سينا در طب و طبيب مخصوص منصور سامانى بود و حدود 380 هجرى درگذشت . از آثارش الغِنى و المُنى ، علل العلل ، معالجات منصورى ، فى علاج امراض الصدر ، رساله فى الحميات و مقاله فى مرض الاستسقاء را مىتوان نام برد .
تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — صفحة 167
مساهمون: جمعى از نويسندگان
ص١٦٧