تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — صفحة 157

مساهمون:

ص١٥٧
بودند . ابن‌سرابيون آثار خود را به سريانى نوشته است . همچنين دو كتاب به سريانى نوشته كه در ميان آنها كنّاش الصغير مشهورترين اثر او ، به عربى و لاتين ترجمه شده است . ابن‌سينا : شيخ‌الرئيس ابوعلى حسين بن عبدالله سينا پزشك ، فيلسوف و دانشمند بزرگ ايرانى است . وى در 370 هجرى در بلخ متولد شد . پدرش عبدالله از اهالى بلخ و مادرش ستاره نام داشت . ابوعلى نخست در بلخ پرورش يافت و در ده سالگى قرآن و بسيارى از علوم ادب را آموخت . منطق ارسطو ، اصول هندسه اقليدس و المجسطى اثر بطلميوس را نزد ابوعبدالله ناتلى ( از ناموران قرن چهارم ) فراگرفت و پس از آن به مطالعه علوم طبيعى ، طب و رياضى پرداخت . در 18 سالگى از فراگيرى همه اين علوم فارغ شد . با مداواى نوح بن منصور ، به دربار سامانيان و سپس على بن مأمون محمد خوارزمشاه راه يافت . سپس به رى و همدان عزيمت كرد و حدود نُه سال در همدان ماند . پس از معالجه مرض قولنج شمس‌الدوله ديلمى كاكويه نزد او عزيز شد و به مقام وزارت او رسيد . درپى ناآرامىهاى سياسى دوره شمس‌الدوله به اتهامى به زندان افتاد . پس از رهايى از زندان ، به اصفهان رفت و به خدمت علاءالدين كاكويه درآمد و به تدريس و تأليف پرداخت . سرانجام در 428 هجرى در سفرى همراه علاءالدوله ، در همدان درگذشت . از مهم‌ترين شاگردانش ابوعبيد جوزجانى و بهمنيار را مىتوان نام برد . از ابن‌سينا آثار بسيارى باقى مانده است . برخى آثار معروفش عبارت‌اند از : قانون ، نجات ، دانشنامه علايى ، اشارات و الحكمة المشرقيه . ابن‌قُفّ : امين‌الدوله ابوالفرج بن موفق‌الدين يعقوب بن اسحاق كَرَكى ( 685 - 630 ق ) پزشك و نويسنده مشهور مسيحى سورى ، از شاگردان ابن ابىاصَيبَعه بود وكتاب‌هايى چون المسائل اثر حنين بن اسحاق ، الفصول و تقدمه المعرفه اثر بقراط و نيز آثار رازى را نزد ابن ابىاصيبعه خواند و مقدمات ضرورى طب ، شناخت انواع بيمارى و درمان آنها را فراگرفت . از استادانش در طب مىتوان حكيم نجم‌الدين بن منفاخ و موفق‌الدين يعقوب سامرى را نام برد . ابن ابىاصيبعه نُه اثر و محققان معاصر يازده اثر را در طب به وى نسبت داده‌اند ، كه از آن جمله مىتوان الاصول فى شرح الفصول ، جامع الغرض فى حفظ الصحه و دفع المرض ، الشافى فى الطب ، شرح كليات من كتاب القانون و العمدة فى صناعه الجراح را نام برد .
تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — صفحة 157 | جمعى از نويسندگان