تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — صفحة 211

مساهمون:

ص٢١١
مانند ابونصربن الذهالى ( چشم‌پزشك ) ، ابوالسلت ( دندان‌ساز ) و ابواحمد عبدالرحمان‌بن على مرزبانى اصفهانى .

د ) بيمارستان نظاميه

خواجه نظام‌الملك طوسى در بغداد و برخى از شهرهاى ايران به احداث مدارس نظاميه همت‌گمارد و در كنار هر يك نيز بيمارستان‌هايى احداث كرد . مدرسهء نظاميهء بغداد در سال 459 هجرى افتتاح گرديد . اين مدرسه در ساحل شرقى رودخانهء دجله ، كمى پايين‌تر از قصرالخلد ( باغ بهشت ) واقع شده بود . در نزديكى مدرسهء نظاميه ، بيمارستان نظاميه قرار داشت كه از وضعيت و پايان كار آن اطلاعى در دست نيست ، ولى به نظر مىرسد تا مدتى پس از سقوط بغداد فعاليت داشته است . « 1 »

ه ) بيمارستان مشهد كاظمين

مؤيدالدين محمدبن عبدالكريم قمى - كه مردى كاردان و عاقل و منشأ خدمات ارزنده بود - بيمارستان و داروخانهء مجهزى در شهر كاظمين بنا كرد و آن را وقف مزار حضرت كاظم و حضرت جواد ( عليهما السلام ) نمود . وى مكتب و مدرسهء قرآنى مخصوصى براى يتيمان علويان احداث كرد . مؤسسات خيريهء مؤيدالدين تا زمان هندوشاه نخجوانى برپا بود . « 2 »

بيمارستان‌هاى دمشق

به نوشتهء ابن‌جبير جهانگرد آندلسى ، در شهر دمشق حدود بيست مدرسه و دو بيمارستان بزرگ ( يكى قديمى و ديگرى جديد ) وجود داشت . در هر دو بيمارستان ، كاركنانى خدمت مىكردند كه مسئوليت ثبت اسامى بيماران و اقلام غذايى و دارويى و ساير نيازمندىهاى آنان را برعهده داشتند . هر روز صبح نيز پزشكان براى عيادت بيماران به بيمارستان مىآمدند . مراجعهء مردم به بيمارستان جديد بيشتر بود . بيمارستان قديمى نيز در غرب جامع دمشق قرار
هامش
( 1 ) . حسن تاج‌بخش ، تاريخ بيمارستان‌هاى ايران ، ص 51 . ( 2 ) . هندوشاه صاحبى نخجوانى ، تجارب السلف ، ص 336 و 337 ؛ بنگريد به : حسن تاج‌بخش ، تاريخ بيمارستان‌هاى ايران ، ص 54 و 55 .