برخى از بيمارستانهاى دمشق ، مدارس طبى وابسته به خود داشتند . بيمارستان نورى يكى از آنها بود كه پزشكان آن ضمن رسيدگى به وضعيت بيماران ، دربارهء پزشكى نيز سخنرانى مىكردند . دورههاى درسى و سخنرانىهاى پزشكى به دليل عدمدخالت دولت ، كاملًا آزاد بود . معلمان و پزشكان بيمارستان نورى 36 كتاب در رشتههاى مختلف علم طب تأليف كردند كه بىشك درخورتوجه است . يكى از برجستهترين پزشكان طب دراين زمان ، ابن علىالدخوار است كه در منزل خود نيز به تدريس طب مىپرداخت . او هنگام مرگ وصيت كرد تا منزلش بهصورت مدرسهء طب درآيد . « 1 » بيمارستان نورى كه در محلهء صالحيهء دمشق در دامنهء كوه قاسيون قرار دارد ، در سال 1317 هجرى با همان بناى زيباى قديمى ، بهصورت مدرسه در آمد . « 2 »
ب ) بيمارستان القيمرى
اين بيمارستان را اميرى مملوك به نام سيفالدين ( ف 1257 م ) تأسيس كرد . بيمارستان القميرى داراى تالار زيبا و بزرگى بود و در دو طرف آن ، تالارهاى كوچكترى براى بيماران اختصاص داشت . مجاور اين تالارها دو اتاق بزرگ وجود داشت كه يكى براى مبتلايان به اسهال و اسهال خونى بود و ديگرى نيز براى نگهدارى دارو . دوشنبهها و پنجشنبهها ، درمانگاهى براى بيماران سرپايى داير بود و به همهء بيماران داروى رايگان داده مىشد . در آشپزخانهء بيمارستان نيز هم غذاهاى معمولى و هم غذاهاى مخصوص بيماران طبخ مىشد . كاركنان بيمارستان القيمرى ، يك پزشك ، يك چشمپزشك ، يك داروساز و عدهاى پرستار و مستخدم مرد و زن بودند و يك ناظر نيز بر اين بيمارستان نظارت داشت و آن را اداره مىكرد . « 3 »
بيمارستانهاى مصر
همين كه آوازه بيمارستان بغداد در ساير شهرها پيچيد ، در آن مناطق نيز بيمارستانهايى داير شد كه از آن جمله مىتوان به بيمارستانهاى مصر اشاره داشت . « 4 »
هامش
( 1 ) . نيكلا زياده ، دمشق در عصر مماليك ، ص 94 .
( 2 ) . حسن تاجبخش ، تاريخ بيمارستانهاى ايران ، ص 62 .
( 3 ) . نيكلا زياده ، دمشق در عصر مماليك ، ص 93 .
( 4 ) . جرجى زيدان ، تاريخ تمدن ، ج 3 ، ص 609 .