ديگر از مديران اين بيمارستان است كه در پيشرفت علم طب كوششهايى بسيار كرد و در دوره رياست خود به موفقيتهاى چشمگيرى رسيد . « 1 »
بيمارستان رشيد در ناحيهء ايرانىنشين بغداد احداث گرديد . در مقابل اين بيمارستان ، رود زيباى كرخيه جريان داشت و در آن سوى رود نيز خانههايى براى طبيبان ساخته شده بود كه آن را دارالحكما مىناميدند . اين بيمارستان تا زمان احداث بيمارستان عضدى ، مركز اصلى درمان و آموزش پزشكى بود . « 2 »
عباسيان در ترويج طب ، كوشش بسيار كردند . براى مثال ، آنان طبيبان را تشويق و حمايت مىكردند و مدارس طب و بيمارستان مىساختند و حتى انجمنهاى طبى ترتيب مىدادند . در اين انجمنها طبيبان نواحى مختلف سرزمينهاى اسلامى به موسم حج ، نتيجهء تحقيقات خويش را با يكديگر در ميان مىگذاردند . آنان از سويى گياهان گوناگونى به همراه مىآوردند و خواص آنها را نيز شرح مىدادند . بدينترتيب ، بغداد در بين بلاد شرقى اسلام و قرطبه در بين بلاد غربى ، معتبرترين مركز اطلاعات و تعليمات پزشكى بهشمار مىرفتند . منصور خليفه عباسى ، در بغداد بيمارستانى خاص كوران ، محلى براى ديوانگان و آسايشگاهى نيز براى پيران تأسيس كرد . هارونالرشيد نيز شفاخانهء بزرگى براى تعليمات طب بنيان نهاد و منابع علمى آن زمان را در آنجا فراهم آورد . « 3 »
ب ) بيمارستان برامكه
اين بيمارستان در بغداد به همت برامكه « 4 » و براساس سنت جندى شاپور تأسيس گرديد . بهنظر مىرسد اين بيمارستان و بيمارستان رشيد ، از بيمارستانهاى اوليهء شهر بغداد بودهاند و به احتمال ،
هامش
( 1 ) . فيليپ خليل تى ، تاريخ عرب ، ج 1 ، ص 465 ؛ بنگريد به : حسن تاجبخش ، تاريخ دامپزشكى و پزشكى ايران ، ص 357 .
( 2 ) . حسن تاجبخش ، تاريخ بيمارستانهاى ايران ، ص 29 .
( 3 ) . حسن ابراهيم حسن ، تاريخ سياسى اسلام ، ج 2 ، ص 304 و 305 ؛ بنگريد به : مهدى فرشاد ، تاريخ علم در ايران ، ج 2 ، ص 848 .
( 4 ) . برمكيان از خاندانهاى فاضل ، نجيب و اصيل ايرانى بودند كه تشكيلات خلافت عباسى را براساس تمدن ايرانى بنيان نهادند . اينان در توسعه و تمركز علمى بغداد و در برقرارى مبانى تمدن و فرهنگ بسيار كوشا بودند .