و مسألهء مورد بحث را حل كرد .
مولانا در شاه جهانپور با ملا عبد العلى ملاقات كرد . وى بر شرح سلم ملا حمد اللّه اعتراضات فراوانى وارد كرده بود . مولانا با بحث و استدلال ، تمام آن اعتراضات را رد كرد و ملا را شگفتزده ساخت .
در جامع مسجد دهلى هنگامى كه با ملا حسن ملاقات كرد به مباحثه پرداخت ، تا آنجا كه ملا به فضل او اعتراف كرد .
وى بعد از تكميل تحصيلات خود در هند به عراق و ايران رفت و در محضر عالم جليل ، و زعيم زمان ملا سيد محمد باقر بهبهانى ( درگذشته به سال 1208 ه ق ) ، سيد مهدى طباطبايى ( درگذشته به سال 1212 ه ق ) ، سيد مهدى موسوى شهرستانى ( درگذشته به سال 1216 ه ق ) و سيد على رياض المسائل ( درگذشته به سال 1231 ه ق ) درس خواند . آنان سروران و راهنمايان تاريخ تشيع و حوزهء علميهء نجف و كربلا بودند . شاگردان اين علما كارهاى زيادى را در شام ، حجاز ، ايران ، هندوستان و در مناطق حكومتهاى عرب خليج فارس و تركيه در زمينهء فقه شيعه انجام دادند . آقاى بهبهانى مرجع جهان تشيع بود . كرسى درس وى در نجف و كربلا در تاريخ به عنوان كرسى ممتاز قرار گرفته است .
مولانا دلدار على بعد از گرفتن اجازهنامهها از استادان نجف و كربلا و سامره به ايران مسافرت كرد و در درس شيخ الفقه و الاصول سيد مهدى بن هدايت اللّه اصفهانى شركت كرد . مدتى در قم و مشهد نيز به سر برد و سپس با گرفتن مدارك و اجازههاى حديث از طرف علماى بزرگ ايران به وطن بازگشت .
سرفراز الدوله نواب حسن رضا خان و رؤسا و علماى فيضآباد و لكنهو منتظر بازگشت مولانا بودند . نواب حسن رضا خان حامى پيشرفت علم و دين بود و براى سفر به عراق به مولانا كمك مالى زياد كرد . گفته مىشود كه مولانا در سال 1194 ه ق به لكنهو برگشته بود . زمان سفر و سكونت وى در عراق مشخص نيست .
در روايتى از مولانا آقا مهدى معلوم مىشود كه غفران مآب استاد خودش را بسيار دوست مىداشت . و به او معتقد بود . البتّه معلوم نيست كه مراد از استاد او آية اللّه بهبهانى بوده كه صدسال عمر كرد . و در علم و عمل به درجهء اصحاب معصومين رسيده و براى تقويت دين به توسعهء مدارس همت گماشته و در تربيت علماى كشورهاى اسلامى كوشش زياد كرده است ، يا كسى ديگر .
مطلع انوار ( احوال دانشوران شيعه پاكستان و هند ) ( فارسي ) — صفحة 247
مساهمون: سيد مرتضى حسين صدر الافاضل
ص٢٤٧