تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مباحث حقوقى تحرير الوسيلة ( فارسى ) — صفحة 252

مساهمون:

ص٢٥٢
جزء وقف منقطع الوسط مىشود . كه حكم آن‌ها قبلًا بيان شد . مسأله 25 - اگر ملك يا چيزى را براى غير خود وقف نمايد مانند اولادش و يا فقراء و شرط نمايد كه از درآمد آن قرض او پرداخت شود و يا اينكه تا فلان مدت و يا تا زنده است خرج خود او نمايند ، در اين صورت وقف باطل است چه اينكه قرض‌ها را به صورت مطلق ذكر كرده باشد و چه معين باشد . و فرقى نيست كه در مخارج خودش مدّت معين كرده باشد يا نه و يا مقدار آن را معين كرده باشد يا نه در همهء اين موارد وقف باطل است . همهء اينها وقتى است كه برگشت شرط به خودش باشد امّا بر موقوف‌عليهم شرط كرده باشد ، اقوى صحت آن است و همچنين بنابر اقوى وقف صحيح است البته به استناد مقدارى از منافع آن كه به ديگران بدهكار است . در صورتى كه شرط باطل باشد ، مسأله داراى صورت‌هاى مختلف است . در برخى از موارد وقف نسبت به بعضى صحيح و نسبت به برخى باطل است مانند اينكه خود را با برخى شريك نمايد ، در برخى همانند منقطع الاوّل مىشود ، كه على الظاهر نسبت به بعدى صحيح است امّا سزاوار آن است كه در آن مورد احتياط ترك نشود و صيغه را تجديد نمايند . مسأله 26 - اگر باغى را وقف نمايد و شرط كند كه ميهمان و هر كه از آنجا گذر مىكند از آن ميوه‌ها بخورد ، اين شرط صحيح است و همچنين اگر شرط كند كه هزينهء خود و خانواده‌اش از منافع آن باغ جريان يابد حتى اگر مانند همسردائمى واجب النفقه او باشند ، البته اگر اين كار به عنوان نفقهء واجب كه بر ذمهء خود اوست نباشد كه در اين صورت برگشت شرط به خود اوست . مسأله 27 - اگر عين مال را اجاره داده باشد و هنوز مدّت آن تمام نشده آن را وقف كند ، وقف صحيح است و اجاره نيز به حال خود باقى مىماند ، و مال موقوفه تا مدّت اجاره تمام نشده است مسلوب المنفعه است . و اگر در اين حال بعد از اينكه وقف تمام شد ، اجاره به طريقى فسخ و يا اقامه شد ، منفعت آن ملك به مالك ( واقف ) باز مىگردد نه به موقوف عليهم . مسأله 28 - در استفاده‌ى واقف از اوقافى كه خود او در جهت عامه نموده است ، اشكالى وجود ندارد . مانند نماز خواندن در مسجدى كه ساخته و يا تحصيل در مدرسه‌اى كه ساخته و يا عبور از پلى كه ساخته و . . . . امّا از موقوفه‌اى كه جهت منافع عام همانند فقراى محل وقف كرده باشد كه خودش نيز داخل آن باشد و يا اينكه بعد از وقف داخل آن شده است اگر منظورش اين بوده است كه منافع موقوفه بين فقراء توزيع شود اشكالى نيست در اين كه براى او كه خودش فقير شده جايز نيست سهم خود را از منافع بردارد . در صورتى كه از همان هنگام وقف قصد كند كه از عنوان فقرا غير خودش را و نيت خود را