تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شفاء الغرام بأخبار البلد الحرام ( فارسى ) — صفحة 545

مساهمون:

ص٥٤٥
و به آن حَجون دوم مىگويند . فاكهى نيز دربارهء كَداء مطالبى سازگار باآنچه گفته شد ، ذكر كرده و در شناساندن آن مىگويد : در بخش‌شامى معلّاى مكه ، كَداء قرار دارد و كوهى است كه بر قبرستان و وادى مشرف است و هم درباره آن است كه حسان بن ثابت در روز فتح مكه سروده است :
عدمت ثَنِيَّتي إنْ لَم تروها * تُثيرُ النَّقْعَ عَن كتفي كَداء
فاكهى پس از آن‌كه از گردنهء قبرستان در اين جهت ياد مىكند و اندكى درباره‌اش سخن مىگويد ، اظهار مىدارد : در راه كوهستانى قبرستان بود كه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در حَجّه‌الوداع وارد ( مكه ) شد . برخى گفته‌اند : گفته مىشود راه كوهستانى قبرستان ، همان كَداء است كه البته نشانگر ضعيف بودن اين نظر است ؛ زيرا با ترديد بيان شده است ، چون اگر پيامبر صلى الله عليه و آله از اين راه كوهستانى وارد شده بود ، مطمئناً اخبار فراوان و صحيحى در اين‌باره كه آن حضرت در هنگام حج از مدينه به مكه از راه كداء وارد شده ، نقل مىشد . در تاريخ ازرقى نيز مطلبى سازگار با نظر فاكهى دربارهء ورود پيامبر صلى الله عليه و آله از اين راه كوهستانى در حَجّة الوداع آمده است و اين تأييدى بر آن است كه راه كوهستانى كداء همان است كه ورود از آن به مكه استحباب دارد . در سخن چند تن از متأخرين ، اين راه كوهستانى ، به « كداء » نامگذارى شده است ؛ از جملهء اينان ، سليمان‌بن خليل ، محبّ طبرى و نووى است . محبّ طبرى مىگويد : اين كلمه به فتح اول و مدّ است و ازرقى نيز مطالبى دربارهء اين راه كوهستانى آورده است كه اكنون در « حاميم‌الأحداث » در فاصلهء « دارالسرى » تا راه كوهستانى قبرستان واقع است و همان جايى است كه قبر ابوجعفر منصور عباسى در پاى آن قرار دارد . وى مىگويد : آن را با « حاميم » مىشناسند و ابتداى آن قلّه‌اى است در راه كوهستانى بر بالاى خانه‌هاى ابن ابىحسين نوفلى كه كنار آن قلّه‌اى بر منارهء حبشى ميان راه كوهستانى مدينين قرار دارد و همانى است كه ابن‌زبير را بر آن به صليب كشيدند و نخستين كسى كه آن را هموار ساخت ، معاويه بن ابىسفيان بود . پس از آن ، عبدالملك بن مروان اين كار را كرد و
شفاء الغرام بأخبار البلد الحرام ( فارسى ) — صفحة 545 | محمد مقدس / محمد بن أحمد الفاسي المكي