تأملش نيز از آن جهت است كه اگر نگاه كردن ، توأم با قصد تعبّد نشود ، اثرى نخواهد داشت و اگر قصد تعبّد در آن حاصل شود ، علاوه بر اجر طواف ، اجر ناظر را دربر خواهد داشت .
اين بود سخن محبّ طبرى كه مطلب ارزشمند و روشنگرى در اين مسأله است .
برخى از علما ، ميان طواف اهل مكه و طواف بيگانگان ، تفاوت قائل شده و گفتهاند : طواف بيگانگان برتر و بافضيلتتر است ؛ زيرا آنها هميشه امكان انجام آن را ندارند و در عوض نماز اهل مكه برتر و بافضيلتتر است ؛ زيرا آنها امكان اقامه آن را در هر دو جا ( در كعبه و در جاهاى ديگر ) دارند كه اين مذهب مالك و ابوحنيفه و تنى چند از علما است . واللَّه اعلم .
برترى طواف بر عمره
در روايتى ، با سندى كه به ازرقى مىرسد ، آمده است : جدّم از زنجى ، از ابنجُرَيج ، از قدامةبن موسىبن قدامةبن مظعون نقل كرده : وقتى انسبن مالك به مدينه آمد ، عمربن عبدالعزيز سوار بر مركب ، بهاستقبالش رفت و از وى پرسيد : براى بيگانگان ( آنان كه در مكه ساكن نيستند ) طواف برتر است يا عمره ؟ او پاسخ داد : البته كه طواف برتر است . « 1 » محبّ طبرى پس از آوردن اين حديث مىگويد : مراد انسبن مالك آن استكه تكرار طواف از عمره بهتر است و مرادش يك هفته طواف نيست ؛ چرا كه اين طواف ، در عمره وجود دارد . برخى علماى معاصر نظر به برترى و فضيلت عمره بر طواف دارند و معتقدند كه پرداختن به عمره ، بهتر از تكرار طواف است و آن چنان در اين نظر پاى مىفشارند كه هيچ يك از ايشان ، جز به برترى عمره نمىانديشد و اين خطايىاست آشكار و مهمترين دليل آن نيز مخالفت با قول و فعل سلف صالح در اين امر است ، چون
هامش
( 1 ) - اخبار مكه ، ج 2 ، ص 3