رسول خدا صلى الله عليه و آله وارد كعبه شد ، در كجا نماز خواند ؟ ابنعمر گفت : پيامبر صلى الله عليه و آله در ميان اسامه « 1 » و بلال وارد كعبه گرديد . وقتى آن دو بيرون آمدند ، از ايشان پرسيدم كه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در كجا نماز گزارد ؟ گفت : در همان جهتى كه قرار گرفته است .
ابنخزيمه ، از احمدبن اشكاب ، از ابومعاويه ، از اعمش ، از عماره ، از ابىشعثاء ، از ابنعمر نقل كرده كه گفت : ديدم كه آن حضرت وارد كعبه گرديد و ميان دو تيرك قرار گرفت و رفت تا به ديوار چسبيد ، در آنجا برخاست و نمازگزارد . آمدم كنار وى قرار گرفتم ، چهار ركعت نماز خواند . گفتم : به من بگو رسول خدا صلى الله عليه و آله داخل كعبه ، در كجا نماز خواند ؟ گفت : اسامه به من گفت كه رسولاللَّه صلى الله عليه و آله در اينجا نماز خواند . « 2 » اين بود احاديث صحابهاى كه نماز پيامبر صلى الله عليه و آله در كعبه را تأييد مىكردند .
اما حديث كسانى كه آن را نفى كردهاند ؛ از جمله حديث اسامه است كه در « سنن نسائى » اين گونه آمده است : حاجب بن سليمان منبجى ، از عبدالمجيدبن ابىرواد ، از ابنجُرَيج از عطا ، از اسامة بن زيد نقل كرده كه گفت : رسول خدا صلى الله عليه و آله وارد كعبه گرديد و در اطراف آن به تسبيح و تكبير پرداخت ، ولى نماز نخواند . آن گاه بيرون آمد و درپشت مقام ( ابراهيم عليه السلام ) دو ركعت نماز خواند . سپس فرمود : اين قبله است . در صحيح مسلم اين روايت از عطا ، از عبداللَّهبن عباس و آنگاه از اسامه نقل شده است .
حديث فضلبن عباس در نفى نماز خواندن ( پيامبر صلى الله عليه و آله در كعبه ) در كتاب « طبقات » محمدبن سعد ، كاتب « واقدى » نيز آمده و متن آن چنين است : موسىبن داود از حمادبن سلمه ، از عمرو بن دينار ، از ابنعباس ، از فضل نقل كرده كه گفت : پيامبر صلى الله عليه و آله وارد كعبه شد و به تسبيح و تكبير و دعا مشغول بود ، ولى به ركوع نرفت . استاد ما شيخ ابوالفضل حافظ پس از آوردن اين حديث از اين طريق گويد : رجال آن ، رجال مسلم است . جز اين كه
هامش
( 1 ) - در اصل ، « اسامة بن زيد » آمده است .
( 2 ) - « شرح معانىالآثار » ، ج 1 ، ص 391