انعقال طبيعت است به جهت بسته شدن معي ( - روده ، جمع أمعاء ) كه آن را قولون گويند .
القولون 128 / 5 « 1 »
رجوع شود به : « القولنج »
القولون
( Colon - )
116 / 12
عبارت است از معي كه قولنج از آن پيدا مىشود
القوّة 103 / 17 « 2 »
قوه عبارتست از سبب فعل وانفعالى كه در بدن پيدا مىشود وآن بر دو قسم است :
طبيعيّة ونفسيّه . طبيعيّه قوّتى است كه به طبيعت منسوب است مثل گرم شدن طعام در معده زيرا سبب آن گرمى آتشى است كه در بدن است . ونفسيّه به نفس منسوب است مثل جذب وامساك وهضم ودفع معده طعام را .
القوّة النّطقيّة 90 / 10
رجوع شود به : « العقل الانساني »
القوى الحيوانية 105 / 8 « 3 »
هامش
( 1 ) اين قولون را بپارسى نام پنج رودگى است . هدايه ص 89 . واين رودهايست غليظ وبه أعور پيوست آنجا كه از وى اندر گذشت بسوى راست ميل كردست . ذخيرة ج 1 ص 189
( 2 ) آن قوتها كه اندر تن ماست سه جنس است يكى جنس قوت نفساني وديگر قوت حيواني وسديگر قوت طبيعي . هدايه ص 101
( 3 ) قوت حيواني دو گونه بود يكى را فاعل خوانند وديگر را منفعل . اما قوت حيواني فاعل آن قوت بود كه انقباض وانبساط دل وشرايين بوى بود . واما قوت منفعل آن قوت حيواني بود كه خشم وننك داشتن دل وحرب كردن وغلبه كردن بمناظره وبلندى ومهترى جستن وحسد وكينه داشتن وخجل شدن وشرم داشتن وعشق آوردن ودشمناذكى كردن بوى بود . هدايه ص 102