شرح وزارت شمس الملك بن نظام الملك
عماد الدين گفت : باز مىگرديم به آنچه كه انوشروان گفته است :
انوشروان به عنوان تمثل در حق شمس الملك بيتى را آورده است :
« مردى پست است كه فطرة ناكس و پست مىباشد . خود وى پست مىباشد . پستى از طرف پدر و مادر به وى نرسيده است . »
مؤلف گفت : چون كمال الملك به زمين خورد . فرصت وسيع گرديد ازين جهت شمس الملك عروس وزارت را خواستگار گرديد . با عدم توانائى مهر ازين عروس برگرفتن خواستگارى كرد و لباس نيكوى دامادى بپوشيد . آفتابش از افق نورافشانى كرد . با تشنگى سوزانى به سرچشمه آرزو رسيد . عزيز الدين ابو نصر احمد بن حامد عهدهدار منصب استيفاء گرديد .
عزيز بدانش و لياقت بر همسران و همرتبهگان برتر بود . از جمله ابتكارات وى در امور خيريه اين بود كه براى سپاه سلطانى بيمارستانى تأسيس كرد كه اسباب و سراپرده و دواها و پزشكان و پرستاران و بيماران را دويست شتر بختى حمل مىكردند .
باز از كارهاى نيكوى او اين بود كه در محله عتابين بغداد مدرسهاى ساخت براى يتيمان و موقوفاتى كه هميشه منافع آن مستمر مىباشد برايش قرار داد .
يتيمان تا نزديكى سن بلوغ درين مدرسه هستند و خرج طعام و لباس از مدرسه مىگيرند . در مدرسه ادب و حفظ قرآن و شناسائى حلال و حرام را ياد مىگيرند . عزيز الدين به علت فضيلت و تدبير بر وزير نيز حكم مىكرد .
ديوان طغرا و انشاء را شهاب اسعد كه در ايام كودكى سلطان را