107 . آية اللّه سيد محمّد رضا گلپايگاني قدّس سرّه ( م 1414 )
مجمع المسائل *
رؤيت هلال وموارد ثبوت اوّل ماه
سؤال 1 : اگر در يك جا از پاكستان هلال شوّال ديده شود وبه طريق شرعي ثابت گردد ، آيا لازم است كه همهء مردم پاكستان آن روز را عيد قرار دهند ، يعنى در رؤيت هلال وثابت شدن اوّل ماه ، اتّحاد أفق لازم است يا نه ؟
جواب : رؤيت هلال شوّال در قسمت مشرق زمين براي مغرب زمين حجّت است ، ودر مغرب زمين اگر رؤيت شود براي مشرق زمين ، حجّت نيست مگر آنكه قريب الأفق باشند .
سؤال 2 : اگر رؤيت هلال در شهري ثابت شود ، آيا براي شهرهاى ديگر هركجا كه باشد - با آنكه بين أمصار وممالك از يك ساعت وگاهى تا دوازده ساعت اختلاف است - كفايت مىكند يا نه ، وخلاصه آيا توافق أفق لازم است يا نه ؟
جواب : اگر متوافق در أفق باشند - به طورى كه اگر در شهري ديده شود در شهر ديگر نيز قابل رؤيت باشد - بىاشكال كافى است ، وامّا كفايت رؤيت در يك مكان براي تمامى أماكن ، معناى صحيح آن اين است كه رؤيت هلال در يك مكان ، براي اماكنى كه بعد از آن ، روز مىشود - چه در أفق موافق باشند چه مختلف - كافى است ودر شهرهايى كه حين
هامش
( 1 ) * مجمع المسائل ، ج 1 ، ص 261 - 264 ، وج 4 ، ص 182 - 183 . حواشي ايشان بر عروه ذيل شمارهء 82 ، وبر وسيله ذيل شمارهء 90 ، وبر توضيح المسائل آية اللّه بروجردي ذيل شمارهء 94 وبر مناسك امام خمينى ، ذيل شمارهء 104 گذشت .