شب داخل آتش مىكنند وساير أوقات عذاب ديگر چشند .
ودر حديث صحيح جناب امام محمّد باقر عليه السلام در جواب سؤال ضريس كه سؤال كرد از حضرت عليه السلام كه مردم مىگويند كه آب فرات از بهشت بيرون مىآيد ، چگونه چنين باشد وحال آنكه از جانب مغرب مىآيد ، وآبها از چشمهها ، رودخانهها داخل أو مىشود ؟
حضرت فرمود كه :
حقّ سبحانه وتعالى بستاني آفريده است در مغرب واين آب از آنجا مىآيد وأرواح مؤمنان به آنجا مىروند ، هر شام واز ميوههاى آن مىخورند وتنعّم مىكنند وبا يكديگر ملاقاة مىنمايند ويكديگر را آشنايى مىدهند تا صبح وچون صبح مىشود ، در ميان آسمان وزمين طيّارند وسيّارند وبا يكديگر ملاقاة مىكنند ويكديگر را مىشناسند وحقّ سبحانه وتعالى در مشرق آتشى آفريده است كه مسكن أرواح كفّار است وخوردن ايشان از زقّوم است كه خوراك أهل جهنّم است وآشاميدن ايشان از آب جوشان آنجا است در شبها وچون صبح طالع مىشود ، مىروند به برهوت كه وادى است در يمن كه از آتشهاى دنيا گرمتر است ودر آنجا با هم ملاقاة مىنمايند وآشنايى مىدهند وچون شب مىشود باز به آتش مىروند وحال ايشان چنين است تا روز قيامت .
پس گفتم : حال آن جماعت [ كه ] اقرار به رسول خدا دارند وامام زمان خود را نمىشناسند وعداوت با أهل بيت ندارند از مستضعفين ، حال ايشان چون است ؟
حضرت فرمود :
ايشان در قبرهاى خود خواهند بود وثواب وعقابي نخواهند داشت وامّا مستضعفانى كه كارهاى خوب كردهاند ، نسيمى از بهشت دنيا به ايشان مىرسد تا روز قيامت وبعد از آن كار ايشان با خداست . اگر مىخواهد به استحقاق ايشان به جهنّم مىفرستد ، واگر مىخواهد تفضّلا ايشان را به بهشت مىبرد . وهمچنين است حال جمعى كه عقل صحيحي ندارند وحال أولاد سنّيان كه به حدّ بلوغ نرسيده باشند . وامّا سنّيانى كه مستضعف نباشند ، از قبر ايشان راهى به جهنّم دنيا [ است ] كه از زبانهء آتش ودود أو وجوشش حميم آن به ايشان رسد تا قيامت وبعد از آن ايشان را به جهنّم برند ودر آتش سوزند وايشان را گويند كه چرا متابعت امام زمان نكرديد كه حقّ سبحانه
و
رؤيت هلال ( فارسي ) — صفحة 582
مساهمون: رضا مختاري
ص٥٨٢