از ابو رافع خواستند تا ايشان را جامه پوشاند و او به هر يك دو جامه پوشانيد و هنگامى كه على بازگشت و آنها را ديد ، جامهها را از آنان برگرفت و ايشان از او به پيامبر شكوه كردند . » « 1 »
اين فشرده اخبار آن دو غزوه بود . اما خبر ارسلا على ( ع ) براى جمعآورى اموال ، بخارى و ابنقيم گويند : « اين سفر براى دريافت خمس بود » « 2 » و ابن هشام و پيروان او گويند : « اين سفر براى دريافت صدقه و جزيهى اهل نجران بود . »
در اين باره اخبار پراكنده ديگرى نيز در كتابهاى صحاح و مسانيد و سيرهها وجود دارد كه از سفرهاى امام به يمن گزارش مىكند ، جز آن كه آنها نوع سفر را مشخص نكردهاند ؛ مانند روايت بخارى و مسلم و نسائى و احمد كه گويد : « على كه در يمن بود مقدارى طلاى ناخالص همراه با خاك برا پيامبر فرستاد . » « 3 »
و در روايتى گويد : « طلاها در پوستى دباغى شده جاى داشت و هنوز ذوب و جداسازى نشده بود . » « 4 »
هامش
( 1 ) . مغازى واقدى ، ج 3 ص 1079 - 1081 . امتاع الاسماع ، ص 503 - 504 ، و عيون الاثر ، ج 2 ص 271 - 272 .
( 2 ) . صحيح بخارى ، باب بعث على و خالد الى اليمن ، ج 3 ص 50 ، و حاشيه ابنقيم بر شرح المواهب ، ج 1 ص 121 ، كه در فصل اميران پيامبر گويد : « و علىبن ابىطالب را در يمن متولى امر خمس و قضاوت گردانيد . »
( 3 ) . صحيح بخارى ، كتاب التوحيد ، ج 4 ص 188 . سنن نسائى ، ج 2 ص 359 . مسند احمد ، ج 3 ص 68 و 72 و 73 و نزديك به آن در صحيح بخارى ، ج 2 ص 155 ، و صحيح مسلم ، كتاب الزكاة حديث 143 ، و سنن ابوداود ، ج 3 ص 301 و ج 4 ص 174 ، باب تحريم الدم ، و ص 243 ، كتاب السنّة ، باب قتال الخوارج .
( 4 ) . همان ، كتاب المغازى ، ج 3 ص 50 . صحيح مسلم ، ج 2 ص 741 حديث 143 و ص 743 حديث 144 ، و مسند احمد ، ج 3 ص 4 ، كه ايجاز مخلّ آن در ص 3 ، آمده است . .