مدينه - را وقف مسلمانان كرد و عثمان آن را در اختيار « حارث بن حَكَم » برادر مروان قرار داد ! » . « 1 »
* * * اينها مواردى از اجتهاد خليفه عثمان دربارهى خمس و ميراث رسول خدا ( ص ) بود كه به دست ما رسيده است ؛ امّا علت دشمنى مردم با او به خاطر دو موضوع زير است .
نخست آنكه : دو خليفه پيش از او ، اين اموال را به مصرف عامّه مردم مىرسانيدند و عثمان آن را به خويشاوندان خود اختصاص داد !
دوم : موضعگيرى خويشاوندان او نسبت به اسلام و مسلمين - به گونه زير - بود :
سيرهء خويشاوندان عثمان :
1 - عبدالله به سعدبن ابى سرح ، پسر خاله عثمان و برادر رضاعى او
حاكم در مستدرك گويد : « او كاتب رسول خدا ( ص ) بود كه خيانتش در نوشتن آشكار شد و پيامبر عزلش نمود و او از اسلام رويگردان و به مكّيان پيوست و به آنها گفت : « من محمّد را هرگونه كه مىخواستم جهت مىدادم ؛ او به من ( عَزيزٌ حَكيم ) و او مىگفت : « آرى ، همه درست است ! » كه خداوند دربارهى او اين آيه [ انعام / 93 ] را نازل فرمود : ( وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى عَلَى اللَّهِ كَذِباً أَوْ قالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَ لَمْ يُوحَ إِلَيْهِ شَيْءٌ وَ مَنْ قالَ سَأُنْزِلُ مِثْلَ ما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ لَوْ تَرى إِذِ الظَّالِمُونَ في غَمَراتِ الْمَوْتِ
هامش
( 1 ) . عقد الفريد ، ج 4 ص 283 ، و شرح نهج البلاغه ، ج 1 ص 67 ، كه در عبارت آن « بهروز » تحريف است . و نيز مراجعه كنيد : محاضرات راغب ، ج 2 ص 211 ، و معارف ابن قتيبه ، ص 84 ، و ماوردى و ابو يعلى نيز ، در بيان ماترك رسول خدا ( ص ) گويند : عثمان مهروز را در اختيار مروان گذاشت » . .