غافل از اين كه بين دو آيه تنافى نيست . آيه سوره انفال اسارت قبل از تحكيم قدرت را طبق احتمال نخستين كه بيان شد ، نهى مىكند امّا آيه سوره قتال به اسيرگيرى پس از تحكيم قدرت فرمان مىدهد . بنابراين ، آيه سوره انفال از اسيرگيرى پيش از تحكيم قدرت نهى مىكند و تأكيد دارد كه همهء پيامبران خدا بر اين سنت عمل كردهاند : آرى بنابر احتمال دوم كه قبلًا گفته شد هدف حكم مذكور در آيه حاصل شده كما اينكه ابن عباس بدان اشاره كرده است . در اين صورت باز هم تعارض نيست زيرا براى حكم غايتى معين شده است كه پس از مدتى فراهم آمده است .
نويسنده المنار پس از تفسير آيهء سوره انفال گويد :
امّا فرموده خداوند در سوره محمد صلى اللَّه عليه و آله ( سوره قتال ) كه مىفرمايد : فَإِذا لَقِيتُمْ الَّذِينَ كَفَرُوا « 1 » در مقام بيان نهايت تلاش در كشتار معركه جنگ است كه معمولًا پس از استقرار [ حريف پيروز ] انجام مىگيرد . پس اگر دو لشگر با يكديگر روبرو شدند بر ما واجب است كه در كشتن دشمنان جهد و سعى بليغ به كار برده و اسير نگيريم ، تا مبادا اين امر به تضعيف ما و برترى آنان بر ما بيانجامد . زيرا كشتار دشمنان ، پيش از حصول عزت و شوكتى است كه موجب استقرار بوده و مايه بيم دشمنان است و تا آن جا است كه با كشته و زخمى كردن آنان ، در جنگ زمينگيرشان سازيم و بدينسان وضعيت برتر براى ما حاصل مىآيد و در چنين موقعيتى ، اسيرگيرى را كه از آن به شد الوثاق تعبير شده ، ترجيح مىدهيم . « 2 »
هامش
( 1 ) . محمد / 4 .
( 2 ) . تفسيرالمنار ، ج 10 ، ص 83 .