منافقان در ضديت با اسلام به قدرى زياده روى كردند كه خداوند اين آيه را نازل فرمود : « لَّئِن لَّمْ يَنْتَهِ المُنفِقُونَ وَ الَّذِينَ فِى قُلُوبِهِم مَّرَضٌ وَ الْمُرْجِفُونَ فِى الْمَدِينَةِ لِنُغْريَنَّكَ بِهِمْ / اگر منافقان و بيمار دلان و آنها كه اخبار دروغ و شايعات بىاساس در مدينه پخش مىكنند دست از كار خود برندارند ، تو را بر ضد آنها مىشورانيم « 1 » » .
خداوند آنان را تهديد كرد ، ولى آن حضرت آنان را بخشيد و مورد رحمت خود قرار داد همانگونه كه شأن آن حضرت بود . هر كس در آيههايى كه در مورد منافقان و كردهها و گفتههايشان نازل شده دقت كند ، و منصفانه بنگرد ، به دامنه سعد صدر و ميزان بخشندگى و مرحمت آن حضرت پى خواهد برد ، و خواهد فهميد كه آن حضرت از قتل كسى كه كلمه اسلام را بر زبان رانده ، پيوسته دورى جسته است .
ب ) ضرورت دعوت به اسلام پيش از جنگ
خداوند فراخواندن افراد را به اسلام پيش از شروع به جنگ واجب دانسته است چنان كه در جنگ با بغاة و محاربين ، اتمام حجت را به صورت نصيحت ، ارشاد ، اقامه دليل و رفع سوءتفاهم و شبهات ، امر فرموده است . بىمناسبت نيست كه به پارهاى از منابع و روايات در اين زمينه اشاره شود ، اگر چه از جهت فتوى و اجماع امرى روشن مىباشد . « 2 »
1 . حضرت امام باقر عليه السّلام به يكى از پادشاهان بنىاميه درباره جهاد چنين نوشت :
مراعات حدود را با آنها ( سربازان خودت ) شرط كن و نخستين آن شرائط اين است كه دشمنان را از فرمانبرى مخلوقات خدا به اطاعت
هامش
( 1 ) . احزاب / 60 .
( 2 ) . ر . ك : المبسوط ، ج 2 ، ص 13 ، ج 7 ، 265 ؛ السرائر ، ص 167 و 172 ؛ المهذب ، ص 299 ؛ الكافى ابىالصلاح ، ص 32 .