خواهر وحال آنكه ارث خواهر دو برابر ارث هر برادر است ؟
جواب :
اين در صورتي است كه متوفّى دختر زن پدر را گرفته وپدرش از مادر آن زن شش پسر دارد ، پس در صورت مذكوره ربع به زوجه مىرسد وبه هر يك از برادرها ثمن .
سؤال تلب [ 432 ] :
همشيرهاى كه مساوى برادرها ارث برد وهمچنين همشيرهاى كه دو برابر حصّهء برادر ارث برد ، در صورتي نيز مىشود كه :
شخصي همشيرهء برادران پدرى خود را بگيرد ، پس اگر برادران سه نفر باشند به هر يك ربع تركه مىرسد واگر شش نفر باشند تركهء أو بر بيست وچهار منقسم مىشود ، به زوجه شش وبه هر يك از برادران سه مىرسد ؟
جواب :
داعى تعبير را موافق جواب سائل كرده بودم نه آنكه از پيش خود فرض كرده باشم والّا تصوير فروض غريبه بسيار ممكن است ، ودر فرض مذكور كه هفت برادر ويك خواهر باشند بدون كلاله امّ جوابي سواي آنچه داعى نوشتهام ظاهرا امكان ندارد ، واگر كسى خواهد كه از پيش خود فرض كند مىتواند كه يك خواهر با يك برادر فرض نمايد كه سهم خواهر ربع باشد واين نيز از غرايب است ، ودر مسألهء ثانيه نيز همان است كه داعى فرض نمودهام بلا تفاوت ؛ مگر آنكه در مخرج سهام اشتباهى نمودهاند وبيست وچهار فرض نمودهاند ، زيرا كه موافق قاعده مخرجش همين هشت است لا غير .
سؤال تلج [ 433 ] :
آنكه زكات وخمس نمىدهد ، ميهمان أو مىتوان شد يا نه ؟
جواب :
در اين مسأله صور متكثّره متصوّر مىشود ، مثلا : آنكه زكات نمىدهد ، يا شرعا ثابت است كه نمىدهد ، يا به آن متهم است ، وعلى التقديرين يا عالم است به حكم - يعنى به وجوب زكات - يا جاهل است ، وبر تقدير جهل يا مقصّر است در تحصيل علم ، يا غير مقصّر ، وبر تقدير علم يا مستحلّ ترك