عقد دوام صحيح شرعي متصوّر مىشود « 1 » .
پس اگر آن ميّت أولاد داشته باشد ثمن تركه به مجموع آن زنان مىرسد كه بالسويّه قسمت نمايند ، وهرگاه تركه « 2 » چهارصد وچهل وهشت باشد به هر زنى يكى مىرسد ، بلكه مىتوانند كه در اين صورت شصت زن ؛ ثمن زوجيّت را حصّه نمايند وهرگاه تركه چهارصد وهشتاد اشرفى باشد به هر يك ؛ يكى برسد « 3 » واينها همه در صورتي است كه زوج وزوجات همگى در حين زوجيّت آزاد باشند ، واگر فرض كنيم كه همگى در حين زوجيّت مملوك باشند وقريب به موت ؛ همه آزاد شوند عدد زوجات به يكصد وشانزده مىرسد به حسب امكان ، پس اگر تركه نهصد وبيست وهشت اشرفى باشد وميّت أولاد داشته باشد به هر يك از زوجات أو يك اشرفى مىرسد واين غريبتر است [ * 41 ] .
وهرگاه زوجات بعضي آزاد وبعضي بنده باشند وزوج نيز در حين زوجيّت همگى آزاد باشد يا بنده ؛ عدد زوجات زياد وكم مىشود نسبت به آنچه گفتيم چنانكه ظاهر است ، واين فرض در صورتي است كه زنها مستقيمة الحيض باشند وطلاقشان رجعي باشد ، واگر به اين فرض كنيم مثل مختلعه ومبارءة وطلاق يائسه وصغيره وغير مدخول بها ، بنابراين عدد زوجات به حسب امكان خارج از حدّ وحصر عادى خواهد شد وزيادة بر ده هزار زن فرض توان كرد ،
هامش
( 1 ) كيفيت جمع شدن 56 همسر براي ارث بردن از شوهر به اين روش متصور مىباشد :
در روز أول ماه محرم 4 زن عقدي را طلاق داد وبعد از 27 روز - كه روز 27 محرم باشد - چهار زن ديگر را عقد نمود وبعد از دخول در همان روز طلاق داد . وبعد از 27 روز يعنى در 24 ماه صفر چهار زن ديگر را عقد كرد و . . . ودر روز 21 ربيع الأول ، 18 ربيع الثاني ، 15 جمادى الأولى ، 12 جمادى الثاني ، 9 رجب ، 6 شعبان ، 3 رمضان ، أول شوال ، 27 شوال ، 24 ذىقعده و 21 ذيحجه عقد وطلاق را تكرار كرده باشد ودر أواخر ماه ذيحجه بميرد ، در اين صورت 56 زن وارث أو خواهند شد .
( 2 ) ج : تركه أو .
( 3 ) ج : مىرسد .